“1901 doğumlu gazeteci Fikret Adil Kamertan, Asmalımescit 74 adlı İstanbul’un bohem hayatını anlattığı, kendi ifadesiyle, “romanımsı hakikat, hakikatimsi roman”ında Asmalı Mescit’i böyle tanımlıyor.
Çıkardığı Artist ve S.E.S. (Sanat, Edebiyat, Sosyoloji) dergileri alanında öncü yayınlar olarak biliniyor. Çalıştığı gazetelerde haber, fıkra, röportaj ve sanat eleştirileri yayınlanıyor; Türkiye’nin ilk sanat eleştirmenlerinden biri sayılıyor.
BUGÜN OLMAYAN MEKANLAR…
“Beyoğlu’nun en renkli dönemlerinden birine şahitlik eden yazar, etrafında gelişen, bizzat yaşadığı olayları, gazete tefrikaları ve kitaplarıyla bize aktarır. Yazılarıyla okuyucuyu Gardenbar, Rejans, Petrograd, Turkuaz, BiBaBo gibi Beyoğlu’nun özgün yerlerinde dolaştıran Adil, belki de bugün neredeyse hiçbir izine rastlayamayacağımız mekânları bize bir nebze de olsa yaşatır.
MEKANDAN MEKANA…
“Fikret Adil’in 1 Aralık 1930’da Vakit Gazetesi’nde yayınlamaya başladığı Asmalımesçit74, 1933’te kitap haline getiriliyor. Sabahladığı Beyoğlu gecelerinden birinde Petrograd’da rastladığı, ard arda gördüğü iki kadın ve onları takibi ile başlayan heyecanlı bir serüvenini anlattığı kitabın, her gün yayınlanan bölümlerinde hem mekânlara, hem de kişilere ait fotoğraflara, çizimlere yer veriyor.
ARTIK OTOPARK
“Asmalı Mescit’in neresi olduğunu bugün kime sorsanız söyler, peki 74 numara neresidir derseniz, Adil, burada küçük bir değişiklik yaparak 47 olan kapı numarasını 74 olarak değiştiriyor. O zamanlarda Macar bir kadın tarafından pansiyon olarak işletilen binanın, hazza adanmış çatı arasındaki odasını bize misafirleriyle ve olaylarıyla tasvir ediyor. Kimler misafir oluyor bu çatı arasına derseniz; Necip Fazıl, Peyami Safa, İbrahim Çallı, Mesut Cemil, Elif Naci ve ismine sıkça rastladığımız “Beyza Hanım”.
Asmalı Mescit 74’ü günümüzde halen görmek mümkün. Fakat sadece giriş cephesinin duvarı ayakta duruyor. Hatta orası olduğunu bilmeden, belki içine arabanızı park etmiş bile olabilirsiniz.”
10 Yorumlar
Fatih
Tarih: 23:54h, 22 Ağustos5 dk kadar gezindim, inceledim ve 2 mükemmel paylaşımınızı okudum. Siteniz gerçekten harika, müthiş bir emek verildiği görülüyor. Keza içerikleriniz ömürlük çalışmalar. Kazandırdıklarınız için sonsuz teşekkürler. Yolunuz hep açık olsun.
Nilay Örnek
Tarih: 12:29h, 23 AğustosYa çok mutlu oldum, umarım, bakanı, dolaşanı, yazanı, katkıda bulunanı çok olur. Sevgiler
mustafa büyükgüçlü
Tarih: 21:41h, 08 Ekimmustafa büyükgüçlü
bu fotodaki ev 49 numara süleyman beyin garajı birinci katta 1962 den1971 re kadar kiracı olarak oturdum orta okul ve lise yıllarım o evde geçti.ikinci katta süleyman beyin oğlu sami bey otururdu.47 numara fotoğrafın sağındaki apartman ismi asmalı mescit apartmanı altında kolacı necminin dükkanı aparmanın önünde etrafı duvarla çevrili asma ekili olan bitkilik bir alan vardı.apartmanın karşısında dursun eşref apartmanı altında babamın özkilis kebabcı dükkanı vardı.selamlar gerekli düzeltmeği yaparsanız yeni nesiller doğru bilgiye erişir.
Nilay Örnek
Tarih: 01:04h, 11 EkimYazının yazarına bilgileri iletiyorum; çok teşekkürler n.
Serkan Yetgin
Tarih: 12:22h, 12 EkimMustafa Bey merhaba,
Katkınız için çok teşekkürler.
Öncelikle Asmalı Mescit Apartmanı bu binayı karşımıza aldığımızda sağda değil, iki bina ileride solda, bizim de ofisimiz o binadaydı. Binanın sağındaki apartman 51 numara Hak-Hürriyet Apartmanı.
Eski haritalarda bu binanın numarası dükkan olan kısımda 47, apartman girişinde 49 olarak görünüyor. Yani aslında sizin verdiğiniz bilgi de doğru, yazının dayandığı kitaptaki bilgilerle de tutarlı görünüyor.
Aşağıdaki kısım İstanbul Ansiklopedisi Cilt 1’den :
“Fikret Âdil’in, Asmalımescit 74 adlı romanında adı geçen ev, bugün altındaki dükkânla birlikte harap bir halele bulunan, iki katlı 47 nolu binadır. Fikret Âdil, bohem hayatını anlatan romanında bu evin numarasını ters çevirerek vermiştir. Evin altındaki dükkân. 1912’de, H. Papadopoulosün eczanesiydi. Romanın yazıldığı yıl evin mülkiyeti, Viçen Papazyan ile Satenik Lazyan’a aitti.”
Goad haritalarının yapıldığı 1904-1906 yıllarında ise binanın altında bakkal olduğu görülüyor.
Orada yaşadığınız döneme ait elinizde fotoğraf var mıdır acaba? Paylaşma imkanınız olursa çok seviniriz.
Nilay Örnek
Tarih: 15:02h, 12 EkimTeşekkürler; ben de çok uğraştırmış oldum ama şahane olmuş
Serkan Yetgin
Tarih: 22:39h, 23 EkimBenim için zevkti 🙂 Keşke oralarda yaşayanlardan daha çok bildirim gelse.
Nilay Örnek
Tarih: 20:44h, 24 EkimKeşke!
Ada
Tarih: 18:26h, 21 MartAsmalı Mescit 74 kitabında bahsedilen pansiyonun mimari özellikleri hakkında bilginiz var mı? Örneğin yapısal özellikleri nelerdi (avlusu var mıydı? Odalar nasıl yerleşmişti?) veya dönemin Beyoğlu yapılarıyla bir benzerlik taşıyor muydu?
Nilay Örnek
Tarih: 14:02h, 22 MartBu metnin yazarı bir mimar isterseniz ona sorabilirsiniz. Ya da araştırabilirsiniz. Ben ezbere bilmiyorum