Güler Apartmanı

Bu defa bir fotoğraftan yola çıkalım. Salih Tozan, Orhan Kemal, Muzaffer Buyrukçu, Mücap Ofluoğlu, Samim Kocagöz ve Hüsamettin Bozok…

Oyuncusundan yayıncısına, romancısından gazetecisine ne kadro!

1950’ler; fotoğraflayan Ara Güler, yer Güler Apartmanı.

BULUŞTURAN EVLER

Ben böyle fotoğraflar görünce hemen o arkadaşlık ağlarını aklıma kazımaya çalışıyorum. Yakın tarih yazını için çok önemli. Ancak ben daha kendi tanıştıklarımı hatırlayamazken, 1950’leri aklıma kazımaya çalışmam da! Ne cüret!

Ama insan merak etmiyor mu; ne için toplanmışlar, neler konuşuyorlar, bu kadroyu ne ya da neler bir araya getirdi?

Ve bir diğer sorum “Nerede?”, “Hangi bina orası?”

Özellikle edebiyat ya da siyasete dair dönem metinleri okuyan biriyseniz, birilerinin evinin bariz bir toplantı merkezi olduğunu görüyorsunuz. Gün belli, apartman belli, düşünce alışverişleri o evlerde yapılıyor. Misal benim sitede metnini pek sevdiğim yapılardan Ağaoğlu Evi o buluşma noktalarından biridir. Sabahattin Eyüboğlu’nun Bronz Sokak’taki dairesi de öyle (onu da yakında yazayım hatta).

BİR AVUÇ GÜZEL İNSAN

“Ara Güler’in edebiyatçılarla kurduğu dostluklara ışık tutan Bir Avuç Güzel İnsan başlıklı sergi, Yapı Kredi Bomontiada’daki Ara Güler Müzesi’nde izleyiciyle buluştu” alt başlıklı bir söyleşinin anonsuna bakarken de bu fotoğrafla ilk “Nerede bu ekip?”i düşünüp, Instagram’dan paylaşmıştım.

Ara Güler Arşiv ve Araştırma Merkezi’nden Temel Yılmaz yazdı bana; “Güler Apartmanı’nda… Ara Güler’in Galatasaray’da Yapikredi Binası’nın arkasında Ara Cafe’nin üstünde yan yana iki bina mevcut. İkisi birleştirilmiş, Ara Bey yıllarca orada kalıyor sonrasında da ofis olarak kullanıyor binayı” diye…

Arada yazdığımı gören Didem Avincan, siyah beyaz fotoğrafta arkada duran fotoğraflardan biriyle Ara Güler’in yıllar sonra çalışma masasında çekilmiş bir fotoğrafında rastlayıp bana göndermiş. Yetmemiş Goad Haritaları’ndan sokağı da bulmuş.

NİYE MİMAR, NİYE TOSBAĞA?

Goad Haritaları’nda yanılmıyorsak, sokağın ismi Mimar; Rue Mimar, o zaman neden öyle, bulamadım.

Biz o sokağı hep Tosbağa Sokak olarak bildik. Peki niye tosbağa idi, onu da bulamadım. Bir dönem volkswagen-vosvos’lara tosbağa deniliyordu bir ilgisi var mı? Ya da çok çok eski zamanlarda kaplumbağa kanı ile tedavi yapmaya çalışan “tosbağacı kadınlar” varmış, onunla ilişkisi olabilir mi, hiç sanmam, yıllar uymuyor en başta… Onu da bulamadım.

Sokağın ismi 2017’de Ara Güler Sokak olmuş.

AİLE APARTMANI

Apartman Ara Güler’in aile apartmanı. Babası eczacı Dacat Dederyan almış olmalı, onun yaptırdığını düşünmedim ama belki öyledir. Güler de bazı kaynaklara göre 4, bazılarına göre 12 yaşından sonra uzuuuun yıllar o binada oturuyor (Ben 4 yaşa daha çok inanıyorum).

6-7 Eylül olaylarında da o binada oturuyor olmalı. Ne acayip! Güler’in o gün yaşadıklarından bir anısı benim için hep ilginç olmuştur, yazmıştım da, onu da siteye koyuyorum. Havada asılı kalan o piyano!

HEP MÜZE OLSUN İSTEDİ

Ara Güler’i tanıyan hemen herkesin bildiği konu, efsanevi fotoğraf muhabiri, bu binanın “Ara Güler Fotoğraf Müzesi” olmasını çok istiyor, hep istiyor; yıllar yılı da deli bir arşiv tutuyor (Yaşasın arşivciler).

Doğuş Grubu, Güler’in arşivini bu bina ile birlikte satın alıyor. Ancak -daha sonra en doğru halini öğreneceğim- bir nedenle bu binada sorunlar olunca -Güler hayattayken- müze ilk önce Bomontiada’daki şimdiki yerinde açılıyor.

Şimdi binanın içinde Ara Kafe dışında neler var ben de bilmiyorum. Öğrendikçe yazacağım.

Bu arada Ara Güler ile usta-çırak ilişkisi kurmuş arkadaşım Ercan Arslan’ın, Güler’in ardından yazdığı çok güzel bir yazıyı da buraya ekliyorum.