Kervansaray Apartmanı

Kervansaray Apartmanı, Kervansaray Nightclub, Yapım yılı: 1952 öncesi

Apartmanların giriş katının dükkân ya da benzeri kâr getiren yapılar olarak tasarlanması fikri, -en azından Türkiye’de gördüğüm kadarıyla- neredeyse apartman fikriyle eş zamanlı…

Ama bizim göz hizamızda onlar olduğundan muhtemelen, bir binanın altındaki işletmenin karakteri tüm binanın algısını etkiliyor.

Harbiye’deki Kervansaray Apartmanı.

GİRİŞ TÜM ALGIYI ETKİLEYİNCE

İlk gençliğimen bu yana sayılsaydı belki binlerce kere önünden geçmişimdir, apartmanın yukarısına dikkat etmem çok yeni. O da, Elmadağ tarafından değil Hilton’un bahçesinden geçersem, en üst sağ daireyi gözüme kestirmemden “Aslında ne kadar geniş bir dairedir o… Ne güzel de manzarası vardır… Yeşile de bakıyor” diye düşünerek geçiyorum.

Yıllardır o bölgedeki nargile kafe oluşumu, karışıklık insanın yürüme isteğini azaltan cinsten.

DEPOLAR BODRUMDA

Oysa burada da adı çok geçmiş olan, pek maharetli bir mimar, Rükneddin Güney eseri. 1960 yılı Arkitekt Dergisi‘nden aktarayım:

“Taksim ile Harbiye arasında, Radyo Evi yanında, imar plânına göre inşa edilmiş olan Kervansaray blok apartmanında, her katta dört daire olmak üzere, yirmi büyük ve dört küçük daire vardır. Altındaki kolonad arkasına asma katlı dükkânlar yerleştirilmiştir. Bu dükkânların, bodrumda geniş depoları vardır. Apartımanlara iki antreden girilmekte, iki merdiven ve iki asansörle çıkılmaktadır.

HİZMETÇİ ODASI, SERVİS MERDİVENLERİ

“Her dairede üç salon, üç yatak odası, antre, mutfak, ofis, W.cl., banyo ve hizmetçi odası yapılmıştır. Ayrıca servis antre ve merdivenleri vardır.

Arka cephedeki yeşil sahaya nazır otuz metre uzunluğunda iki katlı büyük bir gazinosu ile bodrum katında büyük bir gece kulübü, bütün müştemilâtlarile yerleştirilmiştir. İstanbul’un çok rağbette gece klüplerinden biridir. 1952’de inşa edilmiştir.”

BİR ZAMANLAR BİR BAŞKAYMIŞ…

Aşağıdaki gece kulübü şimdi otobüsle turist gruplarının geldiği garip bir yer gibi… Oysa zamanında Charles Aznavour konserinden Bülent Ecevit’li toplantılara pek çok gösteriye, ilginç olaya ev sahipliği yapmış. 

İçinde dev bir avlusu, iki girişi olduğunu kim tahmin eder. Üstelik bir zamanlar İstanbul’un en pahalı daireleri burada… Nefis de Boğaz manzaralı.

BİNANIN YAPIM YILI

-Kasım 2023 editi-

Binanın yapım yılını ben Arkitekt kaynaklı olarak 1952 yaçdım. Ancak Hümeyra Gücük bu tarihi bir mektupla öne çekti:

“Size geç cevap yazıyorum, çünkü İstanbul’a yeni döndüm ve istediğiniz belgeyi arşivimde bulup çıkarıp taramam zamanımı aldı.

Ekte 1951 tarihli Kervansaray apartmanı adresinde ikâmet eden büyükbabam Doktor Fazıl Doğan’a yazılmış resmi bir mektubu taranmış şekliyle gönderiyorum.  Bu 27 Temmuz 1951 tarihli ve kaşeli bir mektup.

Bunun dışında hâlen hayatta olan üç akrabam da 1951 öncesi  Kervansaray apartmanında mektupta belirtilen daireye bir çok kez gittiklerini söylüyorlar. Bu kişilerden biri Yüksek Mimar Çelik Alatur (İTÜ 1954 mezunu).

Dolayısıyla, Kervansaray apartmanının inşa tarihinin 1952’den  önce olduğunu yineliyorum ve sizin kendi deyiminizle kafanızdan yazmadığınızı elbette tahmin ediyorum. Sonuç olarak siz de arkitera mimarlık dergisini kaynak olarak alıyorsunuz. “

Mektubu da buraya ekliyorum.

BU YAZIYI PAYLAŞIN:

WhatsApp
Email
Twitter
LinkedIn
Telegram
Facebook

YORUMLAR

5 Yorumlar
  • Mine Kavalalı
    Tarih: 00:57h, 13 Aralık Cevapla

    Uzun uzun yazdim K.Saray apt. ile ilgili anılarımı.Daha dayanacaktım amakaydedemeden yokoldu.

    • Nilay Örnek
      Tarih: 15:56h, 14 Aralık Cevapla

      A üşenmeyin yazın:)

  • DİDEM AVINCAN
    Tarih: 10:42h, 09 Kasım Cevapla

    Dün (08.11.22) bir kiralık daire ilanında içini görme imkanı buldum, buradaki plan ile karşılaştırdım, orijinal plan şemasına çok yakın geldi bana, ferah salonu, mekanlar arası geçişler hatta yatak odalarının açıldığı koridordaki uzun dolap nişi, değişmeden gelmiş günümüze.

  • Hümeyra Gücük
    Tarih: 10:52h, 08 Ocak Cevapla

    Merhaba, ben Hümeyra Gücük. Elmadağ Kervansaray apartmanının inşâ yılı 1952 diye belirtilmiş. Halbuki Kasım 1951 yılında vefat eden büyükbabam Doktor Fazıl Doğan ve ailesi (babaannem Hüsniye Doğan, babam İlter Doğan) babamın Haziran 1951 yılında Boğaziçi Lisesinden mezuniyetine kadar Elmadağ Kervansaray apartmanında ikâmet etmişler. Dolayısıyla Kervsnsaray spartmanı 1952 yılından evvel inşâ edilmiş olmalıdır fiye düşünüyorum.

    • Nilay Örnek
      Tarih: 22:43h, 08 Ocak Cevapla

      Buna dair fiziki bir bilgi, belge varsa önemli tabii. Şöyle; benim kaynağım, linkini de şimdi yazıya ekledim Arkitekt Dergisi, yazı 1960 sayısında yayımlansa da “Bİna 1952 senesinde inşaa edilmiştir” diyor. http://dergi.mo.org.tr/dergiler/2/240/3318.pdf Bina tarihlerine dair zor belge-bilgi bulabiliyorum. Bulmuşken de koyuyorum tabii.

Bir yorum yazın

DİĞERLERİ

Beyoğlu

Ürgüp Palas

Ürgüp Palas bana çok şiir okuttu; umarım size de okutur. Demir Palas metninde bana kaynak olan Haydar Ergülen’in “Azıcık Cihangir” (Heyamola Yayınları) adlı kitabında, bir bölümde de şair Seyhan Erözçelik’in Cihangir’i vardı. (Metin kitapta çok düzgün ayrılmadığı için kim yazdı vs. ayırmakta zorlandım ama çözdüm!)

Devamı »
Taksim

Pertev Eczanesi

Güzelliğiyle ara ara geçmişten gelen fotoğrafları paylaşılan bir yer; Taksim’deki Pertev Eczanesi. Geçen gün bahsettiğim, Nihat Vedat Tek mimarlığıyla yapılan Pertev Apartmanı‘nın alt katında, Kadri Eroğan tarafından yapılmış. Pertev Apartmanı’nın yapım yılı 1932, eczaneninki 1954 ve ayrı bir mimarı var. O zaman iç mimar kavramı

Devamı »
Asmalımescit

S. Önay Apartmanı

İstiklal’den Şimdi’ye girer gibi girin (Atlas Apartmanı’na da değinmek lazım) -ya da Yakup’a girer gibi diyeyim- hemen birkaç adım sonrasında bu apartman. Mimarlarını biliyoruz; Beyoğlu’nun pek çok binasında görebileceğimiz iki isim. Ve şükür ki imzalı bir apartman. Mimarlar Mimarlar: Victor Adamandidis ile Dimitrios Nikola Petsillas. 

Devamı »
Fındıklı

Eski Akbank Genel Müdürlük Binası

KASIM 2023: Binanın son haline dair bir güncellemeyi buradan okuyabilirsiniz. Meclis-i Mebusan Caddesi üzerinde mimar Sedad Hakkı Eldem tarafından tasarlanan, -eski- Akbank Genel Müdürlük Binası… Sonradan Aksigorta Genel Müdürlüğü olarak da kullanılan bina, 20. yüzyılın simge modern yapılarından biri sayılıyor. Peki şimdi için tamamen boşaltılan,

Devamı »
Yeşilyurt

Orhan Bey Apartmanı

Her yerden, her hesaptan “Siz de bina dedektifliği yapın, bulduklarınızı bana yazın” diyorum ama Instagram kelime ile arama yapmaya izin vermediği için çok mesaj varsa her şey karışabiliyor. Allah’tan Çiğdem Hanım ile yeniden buluştuk:) Çiğdem Kosovalı Geylan önce bana “Yeşilyurt\İstanbul’da bir apartmanın dış cephe süslemesi.

Devamı »
Gümüşsuyu

Latife Hanım Köşkü

Latife Hanım, anne babasının ölümünün ardından uzun yıllar tek başına Ayaspaşa’daki bu muhteşem manzaralı (o dönem önünde bina olmayan), büyük köşkte yaşamış. Ancak apartmanların yapılma döneminde kendisine çok büyük gelen, ısıtmakta da zorlanılan bu köşkten taşınmaya karar vermiş. Ve Harbiye’deki Safir Apartmanı’nın en üst katında

Devamı »
Şişhane

Pera Palas

Bir konuk yazarımız var… Şimdilerde kültür-sanat içerikli pek çok iş yapan Can Erol, bize, bir dönem pazarlama müdürü olduğu Pera Palas’ı yazdı.  Pera Palas onlarca kere gittiğim, pek çok kez hikâyesini okuyup, odalarını gezerken ilginç yaşanmışlıklarını dinlediğim bir mekân… Ama insan her bakışta yeni bir

Devamı »
Büyükada'nın Yaşlanmayan Modernleri
Hasan Çalışlar Arşivi

Çok sevdiğim mimar Hasan Çalışlar’ın, Instagram’da oluşturduğu ve “Büyükada’nın Yaşlanmayan Modernleri” adını verdiği arşivine, bundan sonra sitenin bu bölümünden ulaşabileceksiniz.