Konak Sineması

Sadi Çalık’ın yaptığı bir dönemin efsane sineması Konak’ın rölyeflerini kim almış? Bu apartman hesabı/sitesi sayesinde insanlarla tanışmaya, onlardan birinci dilden bilgi almaya ba-yı-lı-yo-rum! Ayşe Atakan Genç anlatıyor.

Şimdi ‘birinci ağızdan’ bir Konak Sineması okuyacaksınız. Benim için pek kıymetli. 

Çünkü her şey, mimari açıdan bana pek de değerli görünmeyen Başaran Apartmanı’nı “Konak Sineması da bu binanın altındaymış bir zamanlar” diyerek, metni ve bilgileriyle paylaşmamla başladı. (Buradan okuyabilirsiniz.)

Nişantaşı’ndaki apartmanın ardından mimar Rükneddin Güney’in yaptığı, bir dönemin efsanesi Konak Sineması’nı paylaşacağımı yazmıştım. 

Yasemin Hanım (Yasemin Uygur sanırım, Instagram’da @yasekase) paylaştığım fotoğraftın salon ve eşyalarını tanıyınca harika bir şey oldu. Annesi Ayşe Hanım ile beni buluşturdu.

Şimdi Konak Sineması ile Başaran Apartmanı’nı yaptıran bir dönemin tütün tüccarı Hakkı Başaran’ın torunu Ayşe Hanım ile konuşmamdan, Konak Sineması’yla ilgili olan bölümü okuyacaksınız… 

Telefonla konuştum ama metin onun sayesinde o yüzden konuk yazar olarak belirttim.

Ayşe Atakan Genç anlatıyor (özellikle Erol Evgin bölümü benim için bomba!)

‘KAPICI DAİRESİNDEN SİNEMAYA BAĞLANIRDIK’

“Konak Sineması… Çok güzel hatıraları olan bir sinemaydı. Benim jenerasyonumda herkes bilir. Salı gecesi, ‘prömiyer gecesi’ derdik… Filmlerin değiştiği gece herkes orada olmak isterdi.

Evin altı tabii bizim. Kapıcı dairesinden kapı vardı, biz oradan sinemaya bağlanırdık. Cumartesi günleri 14.45 seansında bize 7’nci sıranın 8-9’uncu sırasını verirlerdi; bir de kollarlardı, doğru dürüst insanlar gelsin yanımıza diye… Çok büyük, iki büfemsi alanı vardı. 

‘DEDE BİZ O KADAR ZENGİN MİYİZ?’

“O zaman pirinç nedir falan, çok küçüğüz bilmiyoruz, yerler o kadar güzeldi ki, dedeme ‘Biz yerlere altın saçacak kadar zengin miyiz?’ derdim. Kimse yeri çekmemiştir, yoksa yerleri görün çok isterdim. Çok güzel filmler seyrettik, onların afişlerini de vermek istemezlerdi ama artist toplama merakı vardı, ben onları da toplamıştım. 

BANKER KASTELLİ İLE ‘THE END’!

“Dedem Hakkı Başaran 1966 yılında vefat etti, iki dayım anlaşamadılar, sinemayı Banker Kastelli’ye verdiler. O da bir pasaja dönüştürdü ama dükkanların her birini birkaç kişiye satmış galiba. Orası bitti, öyle atıl kaldı. 

NE; EROL EVGİN’DE Mİ?

“Hâlâ onda duruyor mu bilmiyorum ama Sadi Çalık’ın sinemanın duvarlarındaki ünlü rölyeflerini Erol Evgin aldı.”

Ayşe Hanım şahane bir insan Başaran Apartmanı’nda anlattım, evin eşyalarını saklamak için ayrı bir ev bile tutmuş. 

Anlatımı da harika…

SİNEMADA PEK ÇOK İLK BURADA

Orhan Pamuk’un Kara Kitap’ında da adı sıkça geçen Harbiye Konak Sineması, 1950’lerin sonlarında İstanbul’da Beyoğlu’nun dışında ilk büyük sineması… İlk modern salon havalandırması (Alarko), rahat koltukları, geniş sıra araları, İstanbul’da ilk kez uygulanan panoptik perde, kaliteli ses düzeniyle diğer salonlardan ayrılan Konak, gösterimlere de Beyoğlu’ndan yarım saat sonra başlarmış ki, orada bilet bulamayan filmi burada izlesin. Dekorasyon da Rükneddin Güney’e aitmiş. 

Salon, sinema olarak kullanıldıktan sonra Devekuşu Kabere’nin oyunlarını sergilediği bir mekan olmuş ama 1987’de iki katlı küçük bir alışveriş merkezine dönüştürülmesi, kardeş anlaşmazlığı, Kastelli’nin alımı bitirmiş her şeyi…

* Fotoğraflar, Arkitekt Dergisi, Cilt: 1960 Sayı: 1960-01 (298) Sayfa: 4-9,13

YOLLARI KESİŞENLER

Yolu Konak Sineması ile kesişen binaları aşağıda görebilirsiniz. Bu binaların hikâyelerini birlikte okumanızı öneririz.

BU YAZIYI PAYLAŞIN:

WhatsApp
Email
Twitter
LinkedIn
Telegram
Facebook

YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış.

Bir yorum yazın

DİĞERLERİ

Kurtuluş

Adil Çocuk Evi

Meğer ne çok insan görüp merak ediyormuş. Hatta ne çok insan bu ev üzerinden hayaller kuruyormuş. Efsanevi bilgiler de çok, “Sahibi şöyleymiş, böyleymiş…” En çok gelen yanıt ise: “Bir zamanlar ana okulu-kreşti”. 30 yıl ve öncesi öyleymiş: Adil Çocuk Evi. Ama ne efsane bir yuva.

Devamı »
Beyoğlu

Arbatlı Apartmanı

Cihangir’in en merkezi yerlerinden birinde; Akarsu Yokuşu’ndaki Journey Cafe’nin içinde olduğu, girişindeki “ayak terapi merkezi”nin tabelaları onu görünmez de kılsa görkemiyle dikkat çeken bir yapı; Arbatlı. Bugün Arbatlı Apartmanı’nın Google’daki izi, Metin Kaçan ile G.K.’nın da burada oturmuş olması. 90’ları yaşayanların hatırlayacağı, yıllarca konuşulacak, işkence

Devamı »
Bakırköy

Taş Mektep

Annem ilkokulu bir kontun evinde okumuş! Biliyorum burada apartmanlardan konuşuyorduk ama bu fotoğrafı görünce dayanamadım. Hem zaten bina da aslen konut olarak yapılmış. Ama benim için farklı bir anlamı da var; bina annemin ilkokulu (Bakınız, kendisi siyah beyaz fotoğrafta en alt sırada sağdan üçüncü, saçı

Devamı »
Şişhane

Deniz Palas / IKSV Binasi / Kirzade Apartmanı

Konuk yazarım var; herumutortakarar.com‘un ilk günlerinden beri manevi desteğini benden esirgemeyen, yazı için sürekli taciz ettiğim mimar ve yazar Ertuğ Uçar. Roman ve öyküler de yazan birini bulmuşum. Üstelik ortağı olduğu Teğet Mimarlık, yazmasını istediğim binalardan birinde, Deniz Palas’ta… Her gördüğümde borçlu hissettirdim Ertuğ’u. Şah-ha-ne

Devamı »
Kurtuluş

Baraz Apartmanı

“Dedem ihaleyle satın almış burayı. Biz ailece, yıllarca burada yaşadık. Sakin bir mahalleydi burası. Kurtuluş Caddesi’nin arkası boş araziydi. Bu sokaklarda futbol oynardık. Kurtuluş, İstanbul’un en medeni yeriydi. Kapılara kilit vurulmazdı” diye anlatıyor Türkiye’nin ilk sanat galerisi sahiplerinden Yahşi Baraz…  “Burayı” dediği yer Kurtuluş Caddesi,

Devamı »
Moda

Emel Apartmanı

Kadıköy’ün çok merkezi bir yerinde de olsa, Emel Apartmanı’nın güzelliğinin farkına varmak yıllardır pek kolay olmadı. Giriş katındaki dükkanın eşyaları; dolaplar, sandalyeler, masalar, insanlar…  Benim fark etmem ise 3-4 yıl önce Emel ismiyle bir araya gelen duvarındaki panter resmi ile… Yoksa, bir dönemin sinema yıldızı,

Devamı »
Cihangir

Gülen ve Lena Apartmanları

Çok mutluyum ki, Instagram’da ‘Her Umut Ortak Arar’ adlı hesap merkezli ‘eski yapılar, apartman ve binalar’ heyecanıma başkaları da ortak oluyor. Bir konuk yazarım var. Hem de ne yazar! Kitaplarını çok sevdiğim Şebnem İşigüzel. Cihangir’den, Cihangir Parkı’nın çevresinden, dört apartman anlattı Şebnem, ben de fotoğrafladım;

Devamı »
Büyükada'nın Yaşlanmayan Modernleri
Hasan Çalışlar Arşivi

Çok sevdiğim mimar Hasan Çalışlar’ın, Instagram’da oluşturduğu ve “Büyükada’nın Yaşlanmayan Modernleri” adını verdiği arşivine, bundan sonra sitenin bu bölümünden ulaşabileceksiniz.