Mr. Varber Villası

Apartman yolculuğunu şöyle yapıyorum: 1- Bildiğim apartmanların tarihlerini araştırıyorum (isimler, hatta semtler değiştiği için güç oluyor). 2- Arşivde gördüklerimin yerlerini anlamaya çalışıyor, bugünkü yerlerini bulmaya çalışıyorum.

Çoğu yıkılmış, için boşaltılmış cephesi ‘aynı gibi’ gösterilmeye çalışılmış.

Var olanlardan gitmeye, öğrenmeye çalışıyorum. Bu villayı da aradım ma fark ettim ki artık yok.

Villanın mimarı Vedat Tek.

Tek, Türkiye’nin formal eğitim görmüş, bugünün meslek anlayışı içinde mimarlık tasarımı ve uygulaması yapmış ilk Türk mimarı olarak tanınıyor. Osmanlı devrinde mimarlığın yalnız Müslüman olmayanlara özgü bir meslek sayılması nedeniyle pek çok mimari yayında olmadığı söyleniyor. Ama malum bugün önemi biliniyor diyelim; ya da Vedat Tek imzalı yapıların değeri de yüksek muhtemelen.

Ancak… Ne aileyle, ne de villa ile ilgili bilgi bulamadım. Hep şu cümle: Mr. Varber Villası, Suadiye, İstanbul. 1932 yılında tamamlanmıştır. Vedat Bey’in ısrarla “seçmeci” ve “neo klâsik” öğeleri kullandığının belgesidir.

BÖYLE BİR BİLGİ VAR AMA…

Ben bu yapıyı @herumutortakarar Instagram hesabından paylaştığımda @deniz.denis.125 isimli kullanıcı şunları yazmış:

Bu ev Bağdat Caddesi’nde Vedia Elçinin (apostrof yani kesme imi olmadığı için soyadı Elçi mi, Elçin mi bilemedim) evi. Çok yakın akrabam. Çocukluğumun geçtiği yer. içinde harika vitraylar vardı. O zaman Bağdat Caddesi parke taş döşeliydi sonradan asfalt yapıldı.

‘CİDDEN KIYMATLİ BİR ESERDİR’

Kesin olarak bildiklerimiz ise Arkitekt Dergisi’nin arşivinden -imlaya dokunmamaya çalıştım): 

“Göztepe ile Bostancı arasında Bağdat Caddesi üzerinde iki senedir kısmen kiralık, kısmen hususi evler halinde bir çok inşaat yapılmaktadır. (…)

Bu meyanda Suadiyede plaj civarında Mr. L. Varber ailesi için yapılan villâ sakin ve mantıki hatlar ile ve güzel muhitinin rahat ahengiıne tevafukile cidden kıymetli bir eserdir.

Evvelce bir bodrum, bir de kattan ibaret düşünülen bu binada bilâhare bodrum yükseltilmiş, kat halinde ve müstakil olarak yapılmıştır. Bu suretle yazın bir katın kiralanabilmek temin edilmiştir. Taksimat itibarile iki kat bir birinin aynidir.

Esas kapı geniş bir methale açılıyor. Buradan salona giriliyor. Buradan da geniş bir kemerle yemek salonuna geçiliyor. Bu iki oda boyunca dışarıdan geniş ve kemerli veranda uzanıyor. Katın bu odalardan başka üç yatak odası ve bir banyosu var. Mutfak, hizmetçi odası kısmına bahçeden ayrı bir kapı var.”

BU YAZIYI PAYLAŞIN:

WhatsApp
Email
Twitter
LinkedIn
Telegram
Facebook

YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış.

Bir yorum yazın

DİĞERLERİ

Adalar

Hüseyin Rahmi Gürpınar Evi

Yine hafta sonu eki ya da bir dergi yapsam, kısacası bir ekip kursam ilk arayacağım insanlardan biridir Eyüp Tatlıpınar. Bir sohbetimiz sırasında birlikte çalıştığımız yıllarda Akşam Haftasonu için yazdığı, Heybeliada’daki Hüseyin Rahmi Gürpınar Evi’nden bahsetti; “E o yazıyı göndersene” dedim, tabii ki ‘takık’, “Adaya gideyim,

Devamı »
Gümüşsuyu

Türel Apartmanı

İlk Netflix’teki Metin Akpınar belgeselinde duydum. Akpınar, -sanırım Salak Milyoner filminin çekimleri sırasında misal- Ertem Eğilmez’in Gümüşsuyu’ndaki evinde toplanıp gırgır şamata çalışmalarını anlatıyordu. Duyduğum an, “Ben bu apartmanı bulayım” dedim. Ardından Gümüşsuyu-Ertem Eğilmez vs. ararken, usta yönetmenin oğlu Ferdi Eğilmez’in tweet’ine rastladım: “Gümüşsuyu burası. Arzu

Devamı »
Daday

Ballıdağ Sanatoryumu

Kastamonu, değerinin az bilindiğini düşündüğüm şehirlerden; doğasından pastırmasına, eski yapılarından mantarına çok kıymetli, Daday ilçesi ayrı güzel. Benim Kastamonu’yu sevme nedenim, orayı birlikte gezdiğim Ece Aydın’dır sanırım. Eski bir öğretmen olan annesinin adı İksir. Onun adına açtıkları etkileyici konaklama mekanı İksir Çiftlik Evi’nde, eski konak

Devamı »
Beylerbeyi

Jak Kamhi Villası

Çok söylüyorum, hep söyleyeceğim kentteki değişimleri anlamanıza yarayacak, tarihe doğru bakmanızı sağlayacak “kayıt yok”; olan kayıt düzensiz, bağlamsız, dolayısıyla neredeyse yararsız. Kopuk. Salt, arşiv hizmetiyle, mimari ve tasarım alanında yapmaya çalıştıklarıyla nadir “şükür var” dediklerimden. Havuzu önüne almış Jak Kamhi Villası fotoğrafını ilk Salt’ın arşivinde

Devamı »
Galata

İngiliz Postanesi (Postane İstanbul)

“Sosyal, çevresel ve kentsel etki odaklı çalışmalara, ortak kültürel üretimlere ev sahipliği yapacak olan Postane, 9 Ekim Cumartesi kapılarını açıyor!” duyurunusu görür görmez, benim için Mekânda Adalet Derneği’yle de özdeşleşen, @postaneistanbul‘un kurucu direktörü sevgili Yaşar Adanalı’dan binayı yazması için ısrarcı oldum. Yaşar, en “Özlemiyorum” diyene

Devamı »
Sirkeci

Agopyan Han

Ancak kapısı her şeye rağmen bize bir şeyler söylüyor, 1921 yılında hizmete girmiş misal. Binanın mimarı Levon Nafilyan. Levon Bey, bu toprakların ilk bevliye (üroloji) uzmanı ve aynı zamanda birçok askeri hekimin yetişmesinde rol oynamış bir hocanın, Andon Nafilyan Paşa’nın oğlu. Paris’te okumuş. Bankalar Caddesi’ndeki

Devamı »
Talimhane

Billur Apartmanı

Sevgili Halil Kendir de benim gibi şehir dedektiflikleri peşinde olduğundan kendisini ve şahane fotoğraflarını ilgiyle takip ediyorum. Geçenlerde paylaştığı, İstanbul dışındaki bir yapıyı, “Sitede bulunsa ne güzel olur” diyerek bu hesaba ‘istedim’. O yapıyı bana bir de ‘bonus’ ile göndermiş. Ba-yıl-dım. Bir dönemin ‘inceliklerine’, bugüne

Devamı »
Büyükada'nın Yaşlanmayan Modernleri
Hasan Çalışlar Arşivi

Çok sevdiğim mimar Hasan Çalışlar’ın, Instagram’da oluşturduğu ve “Büyükada’nın Yaşlanmayan Modernleri” adını verdiği arşivine, bundan sonra sitenin bu bölümünden ulaşabileceksiniz.