Taş Mektep

İstanbul, Bakırköy, Taş Mektep, Yaptıran: Kont Alleon, Yapım yılları: 1865-1874

Annem ilkokulu bir kontun evinde okumuş!

Biliyorum burada apartmanlardan konuşuyorduk ama bu fotoğrafı görünce dayanamadım. Hem zaten bina da aslen konut olarak yapılmış. Ama benim için farklı bir anlamı da var; bina annemin ilkokulu (Bakınız, kendisi siyah beyaz fotoğrafta en alt sırada sağdan üçüncü, saçı örgülü.)

Doğrusu Bakırköylü Tarık Akan’ın, Bakırköy’deki özel okulu da Taş Mektep diye anılır ama bu o değil.

TUĞLALAR MARSİLYA’DAN

İnanmazsınız Bakırköy eskiden sayfiye yeri. 1864’te Paris’ten İstanbul’a getirilen şehircilik uzmanı Kont Alleon, sessiz, sakin bir yerde oturmak için bir arsa alıp 1865-1874 yılları arasında kendine bu binayı inşa ettirmiş. Hemen yanındaki tren hattı üzerinden geçen Taş Köprü gibi bina için de özel olarak Kont Alleon’un Fransa’dan getirttiği Marsilya kiremit ve tuğlaları kullanılmış.

Kont Alleon, İstanbul’daki büyük depreme kadar 20 yıl yani 1894’e kadar burada oturmuş.

BİR ZAMAN SONRA HEP EĞİTİM AMAÇLI

Kont’un duvardaki çatlaklar nedeniyle terk ettiği bina, 1898’de Preveze Mutasarrıfı (kaymakam gibi) Ali Rıza Paşa tarafından satın alınmış. Onun vefatıyla oğlu Alaaddin Bey’e miras kalan bina 1900’da Maarif Nezareti (Eğitim Bakanlığı gibi) tarafından 4200 altın liraya satın alınarak okula dönüştürülmüş, Cumhuriyet döneminde de ilkokul olarak hizmet vermiş. Halk arasında hep Taş Mektep olarak anılan okulun Bakırköy İlköğretim Okulu, Bakırköy Merkez İlkokulu gibi isimleri de olmuş.

BUGÜNKÜ HALİ

1999 depreminde de hasar gören, 2009’daki bir yangınla kullanılamaz hale gelen (fotoğraflara bakınız) Taş Mektep, 2014’te, Mesleki Eğitim Merkezi olarak kullanılmak üzere, o zaman için 2 milyon 496 bin TL harcanarak aslına uygun olarak restore edilmiş.

Eski fotoğrafını görünce arayıp “Anne senin Taş Mektep şimdi ne durumda?” diye sordum. Tabii ki kendisi benim annem; anında fotoğraflı yanıt geldi! Pandemi döneminde bahçesinde fotoğrafı bile var. Maskeli gezginim benim! 60 yıl aralı okul fotoları…

Artık bina İbn Haldun Üniversitesi Taş Mektep Yerleşkesi imiş. Üniversite, benim pek de hayranı olmadığım vakıflardan TÜRGEV tarafından kurulmuş.

BU YAZIYI PAYLAŞIN:

WhatsApp
Email
Twitter
LinkedIn
Telegram
Facebook

YORUMLAR

2 Yorumlar
  • Yusuf Mesoğlu
    Tarih: 01:53h, 16 Temmuz Cevapla

    Önünden her geçişimde tarihini merak ettiğim,hayranlıkla izlediğim bu bina hakkında verdiğiniz bilgiler çok değerli.İstanbul’un her semti gibi mimari kimliksizleşmeden payını alan kadim semt Bakırköy’ün en kıymetli binası bence.Yangın sonrası restorasyonu başarılı ancak yeni sahibi konusunda benzer düşüncedeyim.Emeğinize sağlık.

    • Nilay Örnek
      Tarih: 16:38h, 24 Temmuz Cevapla

      Teşekkürler

Bir yorum yazın

DİĞERLERİ

Asmalımescit

Bilgir Han

Yıllar yılı fotoğrafladığım binalardan biri; İstanbul Asmalımescit Sofyalı Sokak’ta (eskiden Refik olan meyhanenin karşısı) Bilgir Han. Dışının yeniden renklendirilişi pek benlik olmasa da art nouveau yapısıyla her daim dikkat çekici. Kapısını açık yakalarsanız da, -bakımsızlığına rağmen- girişteki desenler gerçekten merak uyandırıcı. E insan soruyor; “Bir

Devamı »
Cihangir

Şark Ekspres Apartmanı

İsmiyle olsun, kapısındaki SE’nin yazılışı ve altındaki gemi / vapur imgesi ile olsun, yıldırım şeklindeki kapı tutamakları şimşek ⚡️, dönüşlü merdivenleri ve hatta kapının yan tarafında duvara özenle yerleştirilmiş çapası ile olsun gemi gibi apartman: Şark Ekspres Apartmanı.  Cihangir’de Akarsu Yokuşu’nda… Bu kadar bariz kendini ortaya koyan bir dev,

Devamı »
Adalar

Rıfat Yalman Evi

Hafta içinde mimar Hasan Çalışlar’ın bir grup mimar için Kalebodur ile birlikte düzenlediği “Büyükada’nın Yaşlanmayan Modernleri” turundan bahsetmiş, Hasan’ın adıyla burada da bu evleri anlatan bir bölüm açacağımızı yazmıştım. İşte o turda gezdiğimiz, hikâyesini evin sahibinden dinlediğimiz ve çok etkilendiğimiz evlerden biri: Rıfat Yalman Evi. ZAMAN

Devamı »
Kurtuluş

Baraz Apartmanı

“Dedem ihaleyle satın almış burayı. Biz ailece, yıllarca burada yaşadık. Sakin bir mahalleydi burası. Kurtuluş Caddesi’nin arkası boş araziydi. Bu sokaklarda futbol oynardık. Kurtuluş, İstanbul’un en medeni yeriydi. Kapılara kilit vurulmazdı” diye anlatıyor Türkiye’nin ilk sanat galerisi sahiplerinden Yahşi Baraz…  “Burayı” dediği yer Kurtuluş Caddesi,

Devamı »
İstiklal Caddesi

Denizler Kitabevi / Apollon Fotoğrafhanesi

-İstiklal Caddesi’ndeki- “Denizler Kitabevi kapanıyor?taşınıyor” sözleri üzerine çok kişi, “Nilay Hanım hakkında yazsanıza” dedi.  Böyle durumlarda “Ah’ı vah’ı” çok oluyor ama bu, mekana yarıyor mu, ne kadar samimi yapıyoruz bu tartışmaları bilemiyorum. Oysa, -altını çizmek lazım kapanmayıp Galip Dede Caddesi’ne taşınan- Denizler Kitabevi’ni ben çok

Devamı »
Bakırköy

Papazyan Evi

Tevâfuk; hakkettiğin, haklı tesadüf. Hepimize kısmet olsun.  Baştan başlayayım; Bayburt’tayım, Baksı Müzesi’nde. Baksı’nın muhteşem kütüphanesini bulmuşken Argos ve İstanbul’un 80 ve 90’lardaki sayıları ve bir kitabı ödünç aldım iki günlüğüne… Kitap Turgay Tuna’nın ‘Hebdomon’dan Bakırköy’e’ adlı kitabı. Bazı bölgeler için bazı insanlar şanstır; Turgay Tuna

Devamı »
Gümüşsuyu

Apartıman Bosfor

Bu arada eklemeliyim. Bahsedilen teras artık yok, ek kat, hatta katlar kondurulmuş. Ama apartmanın içine iyi bakılmamış desem yalan olur. Apartmanda derginin sayfaları bile özenle konulmuş.  TERAS GİTMİŞ TABİİ Dergiden:  “Bu apartman Ayaspaşa’da, Alman sefarethanesi karşısındaki sırada, Mimar Sami ve Mühendis Livas beyler taralından yapılmıştır.

Devamı »
Büyükada'nın Yaşlanmayan Modernleri
Hasan Çalışlar Arşivi

Çok sevdiğim mimar Hasan Çalışlar’ın, Instagram’da oluşturduğu ve “Büyükada’nın Yaşlanmayan Modernleri” adını verdiği arşivine, bundan sonra sitenin bu bölümünden ulaşabileceksiniz.