Taş Mektep

İstanbul, Bakırköy, Taş Mektep, Yaptıran: Kont Alleon, Yapım yılları: 1865-1874

Annem ilkokulu bir kontun evinde okumuş!

Biliyorum burada apartmanlardan konuşuyorduk ama bu fotoğrafı görünce dayanamadım. Hem zaten bina da aslen konut olarak yapılmış. Ama benim için farklı bir anlamı da var; bina annemin ilkokulu (Bakınız, kendisi siyah beyaz fotoğrafta en alt sırada sağdan üçüncü, saçı örgülü.)

Doğrusu Bakırköylü Tarık Akan’ın, Bakırköy’deki özel okulu da Taş Mektep diye anılır ama bu o değil.

TUĞLALAR MARSİLYA’DAN

İnanmazsınız Bakırköy eskiden sayfiye yeri. 1864’te Paris’ten İstanbul’a getirilen şehircilik uzmanı Kont Alleon, sessiz, sakin bir yerde oturmak için bir arsa alıp 1865-1874 yılları arasında kendine bu binayı inşa ettirmiş. Hemen yanındaki tren hattı üzerinden geçen Taş Köprü gibi bina için de özel olarak Kont Alleon’un Fransa’dan getirttiği Marsilya kiremit ve tuğlaları kullanılmış.

Kont Alleon, İstanbul’daki büyük depreme kadar 20 yıl yani 1894’e kadar burada oturmuş.

BİR ZAMAN SONRA HEP EĞİTİM AMAÇLI

Kont’un duvardaki çatlaklar nedeniyle terk ettiği bina, 1898’de Preveze Mutasarrıfı (kaymakam gibi) Ali Rıza Paşa tarafından satın alınmış. Onun vefatıyla oğlu Alaaddin Bey’e miras kalan bina 1900’da Maarif Nezareti (Eğitim Bakanlığı gibi) tarafından 4200 altın liraya satın alınarak okula dönüştürülmüş, Cumhuriyet döneminde de ilkokul olarak hizmet vermiş. Halk arasında hep Taş Mektep olarak anılan okulun Bakırköy İlköğretim Okulu, Bakırköy Merkez İlkokulu gibi isimleri de olmuş.

BUGÜNKÜ HALİ

1999 depreminde de hasar gören, 2009’daki bir yangınla kullanılamaz hale gelen (fotoğraflara bakınız) Taş Mektep, 2014’te, Mesleki Eğitim Merkezi olarak kullanılmak üzere, o zaman için 2 milyon 496 bin TL harcanarak aslına uygun olarak restore edilmiş.

Eski fotoğrafını görünce arayıp “Anne senin Taş Mektep şimdi ne durumda?” diye sordum. Tabii ki kendisi benim annem; anında fotoğraflı yanıt geldi! Pandemi döneminde bahçesinde fotoğrafı bile var. Maskeli gezginim benim! 60 yıl aralı okul fotoları…

Artık bina İbn Haldun Üniversitesi Taş Mektep Yerleşkesi imiş. Üniversite, benim pek de hayranı olmadığım vakıflardan TÜRGEV tarafından kurulmuş.

BU YAZIYI PAYLAŞIN:

WhatsApp
Email
Twitter
LinkedIn
Telegram
Facebook

YORUMLAR

7 Yorumlar
  • Yusuf Mesoğlu
    Tarih: 01:53h, 16 Temmuz Cevapla

    Önünden her geçişimde tarihini merak ettiğim,hayranlıkla izlediğim bu bina hakkında verdiğiniz bilgiler çok değerli.İstanbul’un her semti gibi mimari kimliksizleşmeden payını alan kadim semt Bakırköy’ün en kıymetli binası bence.Yangın sonrası restorasyonu başarılı ancak yeni sahibi konusunda benzer düşüncedeyim.Emeğinize sağlık.

    • Nilay Örnek
      Tarih: 16:38h, 24 Temmuz Cevapla

      Teşekkürler

  • Ayşe
    Tarih: 16:44h, 30 Mayıs Cevapla

    Merhaba, Ben de geçen hafta Bakırköy Mimarlar Odasında bir imza gününe gitmiştim. Çıkışta, sokağın başında çok güzel bir taş ev gördük ve hayran olduk. Bina şu an bir dershane olarak kullanılıyor, sağ olsun içerideki görevli bize binayı da gezdirdi. Tarihçesi hakkında bilgisi olmadığını söyledi. Eve gelince görselden arattığımda karşıma Kont Alleon ismi çıktı. Kont bahsettiğiniz binayı terk ettiğinde bizim gördüğümüz bu binaya taşınmış, Aslanlı Köşk olarak geçiyor adı. Zeta Mimarlık adlı bir firma 1.derece tarihi eser olan binanın restorasyonunu üstlendiğini yazmış(2014). Keşke eski fotoğraflarını da ekleseydiniz diye kendilerine mesaj attım… Ben internette fazla bilgiye ulaşamadım. Belki siz binayı araştırarak bizi aydınlatabilirsiniz. Bu özenle ve büyük emekle hazırlanmış site için tebrik ve teşekkürler.. Takip edeceğim.

    • Nilay Örnek
      Tarih: 13:43h, 18 Haziran Cevapla

      Çok teşekkürler

  • Yağmur
    Tarih: 01:38h, 23 Temmuz Cevapla

    Bakırköy ilkokulu öğrencisiydim. 1999 depreminde hali hazirda o okulda okuyordun. Aslında ciddi bir hasar durumu falan yoktu. 2003 yılında biz mezun olduktan sonra da bir süre daha okul olarak faaliyetine devam etti. Sonrasında çeşitli bahanelerle tadilat yapılacak diye kapatıldı ve yandı. Yangın konusunda tabi herkesin belli başlı şüpheleri var, yazmama gerek yok sanırım.
    Şimdilerde bir üniversite yerleşkesi fakat içeriye giren öğrenci gören kimse olmamıştır bugüne dek. Sadece takım elbiseli, kravatlı yaşları öğrenci olmaya çok müsait olmayan insanların girip çıktığı iddia ediliyor. Ismine uygun kullanılmadığı kesin. Ama içeride durum nedir bilen yok maalesef. Bizim olduğumuz tarafta ortaokul kalmamışken bu güzel binanın (ki sadece okul olarak kullanılması adına bağışlanan bir binayı özel üniversite yapmak hangi kanuna uyuyor bilmiyorum) boş kalması üzücü…
    Aslanlı köşkü soran arkadaşımız için bilgi vereyim; eski halinin yeni halinden bir farkı yoktu. Sadece içi yıkık döküktü. Bina yıkılarak işlem yapılmadı. Sadece tadilat yapıldığı için değişen pek bir şey yok aslında. Dışarıdan bakıldığında daha renksizdi, panjurlari ve kapısındaki aslan heykelleri kırıktı o kadar. O sokakta doğup büyüdüm ama maalesef o binayla ilgili herhangi bir fotoğraf yok elimde.

    • Nilay Örnek
      Tarih: 10:15h, 27 Temmuz Cevapla

      Üzülüyorum bunlara:(

  • Bilal şenel
    Tarih: 14:26h, 25 Mart Cevapla

    Hayranı olduğum bina.çocukluğumdan gençlik yıllarımın sonuna kadar inşaatlarda çalışmış biri olarak kalitesini takdir ederim.üç bina yanında oturuyorum şimdiki bakımı çok iyi bina ve bahçe peyzajı çok iyi.Öncelerden bu kadar bakım yapılamıyordu.Vakfı beğenmesemde binaya verilen önem iyiki bu vakfa verilmiş dedirtecek kadar.

Bir yorum yazın

DİĞERLERİ

Çankaya

(Birinci) Sönmez Apartmanı

Bina seven biri için, gizli bir güzelliği gösteren arkadaş çok havalı olabilir! Sevgili AnkaraApartmanları (Instagram ismiyle), Ankara buluşmamızda bana bir Sönmez Apartmanı gösterdi ki unutamıyorum. Ara ara açıp merdivenlerine baktığım oluyor. O günden beri de kendisine ısrar ediyorum, “Hadi yaz, yaz”… Bir istedim, iki Sönmez

Devamı »
Beyoğlu

Taray Apartmanı

Bina yazıları yazarken, o binada hâlâ oturan tanınmış biri varsa onun adını geçirmiyorum. Misal, o binada daha önce oturan yazar-çizer-oyuncular olmuşsa onlardan bahsediyorum da, güncel olarak oturanların ismini -onların özel bir “Yazabilirsin” izni ya da rahatlığı yoksa- yazmıyorum. Bir zamanlar Ahmet Hamdi Tanpınar’ın kartvizitinde ev

Devamı »
Cihangir

Demir Palas

Bina dedektifliği işinde:) birkaç “çıkış noktası var”; biri binayı görüp merak eder, araştırmaya başlarsınız ki -genellikle zorlu olan budur-. Kimi zaman da bir biyografi-anı kitabından, mimarlıkla ilgili bir yazından ya da muhabbetten yola çıkar binayı aramaya başlarsınız ki, daha keyifli ve nispeten kolay olan da

Devamı »
Nişantaşı

Aydın Apartmanı

Reşat Ekrem Koçu’yu oku oku, yazdıklarını didikle didikle bitiremiyorum. Yine İstanbul Ansiklopedisi’nde göz gezdirirken Hakkı Göktürk’ün kaleme aldığı “Bahtiyar Sokağı” maddesinin altında bir apartmandan bahsedildiğini gördüm; sokağın, Süleyman Nazif Sokak ile bir araya geldiği noktadaki Aydın Apartmanı. “Yalnız zemini kagir, üstü ahşap 6 katlı Aydın

Devamı »
Gümüşsuyu

Ayaspaşa Mezarlığı

İstanbul Gümüşsuyu’ndaki Hayırlı Apartmanı‘nı bilen bilir; bilmeyen içinse Fahrünnisa -Fahrelnissa- Zeid’den Mesut Yılmaz’a pek çok ‘tanıdık’ ismin yaşadığı bir bina diyeyim… Girişindeki çiniler bile şöhretli olmasına yetebilecek, yaşı 100’e yaklaşan binalardan. Ama onu anlatabilmek için benim daha önce en çok da Ayaspaşa Palas‘ı yazarken uzun

Devamı »
Maçka

Maçka İnönü Evi

Sürekli “Ne olur bana yazın, paylaşın” diyorum ama pek olmuyor. Böylesi oldu mu, ba-yı-lı-yo-rum. Podcastlerimin de dinleyicisi olan Cansu Doğusal bana şöyle bir mesaj atmış: “(…) Mimarim ve haliyle bu sayfayla çok ilgileniyorum. Çalıştığım yer olan Yoo Mimarlık da Maçka’da mimar Rüknettin Güney (ben mimarın

Devamı »
Kefeliköy

Dikranyan Efendi Yalısı

Bu projeyle -sanal alemde de olsa- ne ilginç, ne güzel insanlar tanıyorum. Dimitri (Vafiadis) Daravanoğlu, yaklaşık 5 yıldır, sözlü tarihin izinde bir aile müzesi projesi üzerinde çalışıyormuş. O, Rum, Ermeni ve İtalyan asıllı bir ailenin İstanbul’daki son üyelerinden. Instagram’da yürüttüğü @2mi3museum Dimitri’nin Müzesi Projesi kapsamında

Devamı »
Büyükada'nın Yaşlanmayan Modernleri
Hasan Çalışlar Arşivi

Çok sevdiğim mimar Hasan Çalışlar’ın, Instagram’da oluşturduğu ve “Büyükada’nın Yaşlanmayan Modernleri” adını verdiği arşivine, bundan sonra sitenin bu bölümünden ulaşabileceksiniz.