Üçler Apartmanı

Bu apartmanı Mühendis İbrahim Galip Bey Apartmanı / Akar Palas Apartmanı ile okumanızı tavsiye ederim. Zira bir aradalar.

1930’lardan bugüne gelen Mühendis İbrahim Galip Bey, şimdiki adıyla Akar Palas Apartmanı‘ndan bahsederken, yanındaki Üçler Apartmanıyla onu, o dev bloğu çok da sevmediğimden bahsetmiştim.

Ben pembe rengi, yenilenmesine rağmen yine de dökülen hali, pimapenlerle kapatılmış balkonları ve dev blok haliyle pek de sevemem orayı. Yıllarca her gün her açısından onu izleyerek geçirmemin de etkisi vardır tabii bunda.

Ancak bilirim -genellikle- mimar arkadaşlarım burayı pek severler, “Mimari Seyfi Arkan” derler.

“AMA O SEYFİ ARKAN YAPISI”

Seyfi Arkan pek kıymetli biri biliyorum. Döneminin pek çok önemli tasarımına imza atmış, Çankaya Hariciye Köşkü Yarışması’nda birincilik ödülü almasının ardından Atatürk’ün özel mimarı olarak birçok proje yapmış; Florya Deniz Köşkü misal, onun tasarımlarından.

Ama biz sıradan kent yaşayanları bir binayı mimarını bilerek sevemeyiz.

Ama Arkitekt Dergisi’nin arşivleri sağolsun, iki apartmanın da yapıldığı yıllarda ne kadar etkileyici, evet belki büyük yapılar ama yine de çevresiyle -belki de- orantılı olduğunu görebiliyorsunuz.

İçi ne kadar özenle yapılmış.

1935’te öyle bir yapı, o dekorasyon; manzara zaten… 

Muhtemelen arkasında ne Batal Apartmanı var, ne Ela… Zaten Üçler yapılınca ÇifteVav Sokak’ın sınırları çizilmiş.

‘ORTAK BİR KARAKTER İÇİN’

Üçler Apartmanı’nın, daha da çok Mühendis İbrahim Galip Bey Apartmanı’ndaki değişiklikleri özelliklerini Arkitekt arşivinden, mimarı Seyfi Erkan’dan (nedense Arkan değil) okuyalım (Kaynak:ARKİTEKT Cilt: 1935  Sayı: 1935-05 (53)  Sayfa: 129-140):

“Ayazpaşa (bu hep böyledir kâh Ayaspaşa, kâh Ayazpaşa yazılır) caddesi üzerinde denize bakan sırtta 2 yıl önce yapılan Müh. İ. Galip Kira evinin üstüne ve yanına bu yıl yeni kira katları ek olarak yapılmıştır. 

Yeni bölümün önceki kısımla uygun olması, bir topluluk ve bir karakter göstermesi istenmiş ve temin edilmiştir. Yapı yerinde caddeden denizin ve karşı yakanın görünüşü çok güzel olduğundan iki bölüm ortası, direkler üzerinde yapılarak açık bırakılmıştır. 

Bu parçanın değerini arttırmak için önüne bir bahçe ve bir havuz yapılmış ve bunların üstü de geniş bir saçakla örtülmüştür. (Bugün o bahçe ve havuz nerede acaba).

“HAVUZLAR VE IŞIK OYUNLARI”

“Plân taksiminde eski bölümün katlarına yeni parçadan birer buçuk oda eklenmişdir. Giriş kısmı da genişletilmiş, yeni elektrik ve su tesisatiyle havuzlar ve ışık oyunları yapılmıştır. 

Eski bölüme eklenen son katlarda yapı sahibinin oturmasına göre büyük değişiklikler yapılmıştır. Bu katlardaki yenilikler yapı sahibi Müh. İ. Galib’in isteklerine göre ve yerli malzeme ile yapılmıştır. Desenli ksüolit döşemeler, nikel çerçeveli cam bölmeler, plântaj ve akvaryum gibi salon motifleri bu katların hususiyetlerindendir. 

GÜNÜN ZENGİN RAHATLIKLARI MEVCUT

“İkinci bölmede bodrum, zemin kat, birinci ve en üst katlar ayrı ayrı kiraya verilebilir müstakil altışar odalı dairelerdir. Arada kalan 4 kat ikişer katlı iki lüks dairedir. Bu dairelerin höl kısımları iki katı birden ihtiva etmek üzere yüksek yapılmış, alt no kısım salonlara, üst kısım yatak odalarına ayırd edilmiştir. İki katı dışarıdaki esas’mer – divenden başka hususî, iç merdivenler bağlamaktadır. Genel bakımdan bu kira evi zengin ve konfor ariyan aileler için düşünülmüş, içeride ve dışarıda ilerlemiş günün zengin rahatlıkları ifade edilmişdir.”

KİRA EVİ NEDİR?

Metinden anladığım üzere dergide yeni yapı, bugünkü gibi Serfi Arkan’ın Üçler Apartmanı’ndan çok, eski İbrahim Galip Bey Apartmanı’na yapılan önemli bir ek yapı olarak görülüyor.

Hepsi bir apartmancasına…

Bu yüzden de hep ‘kira evi’ olarak adlandırılıyor.

Malum; o dönemde, böyle apartmanların çoğu, arazi sahiplerinin, o arazilerde tek katlı ev ya da köşkleri olanların ‘kira geliri elde etmesi için’ yapılmaya başlanıyor. “Bilmem kimin kira evi” olarak adlandırılıyorlar.

Apartman ne zamandan sonra ayrı bir karakter sayılmış -belki bir satış?-, ne zaman ve niye “Üçler” adını almış bilmiyorum.

Bilen aydınlatsın.

JAMES BALDWIN VE ÜÇLER APARTMANI

James Baldwin’in Üçler Apartmanı’nda Sedat Pakay tarafından çekilmiş bu fotoğrafı elime sonradan geçti, bakmaya doyamıyorum. Fotoğrafın hikayesini blog kısmından okuyabilirsiniz.

BU YAZIYI PAYLAŞIN:

WhatsApp
Email
Twitter
LinkedIn
Telegram
Facebook

YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış.

Bir yorum yazın

DİĞERLERİ

Karaköy

Karaköy Gümrük (Küçük Cedid Han)

Karaköy Gümrük Restoran… Şaka maka 10 yılını doldurmuş; açılışı 2014. (Türkiye’deki restoran yaşlarına köpek yaşı gibi bakmalıyız bence; her 10 yaşı, insan ömrüne benzerlikle anlatmak için 3 ya da 4 ile çarpmalıyız. Nasıl fikir?:) Neyse…) Önünden geçerken mimar imzasını görüp iki satır bir şey yazayım

Devamı »
Eminönü

Esnaf Hastanesi

Güven Çimen’in bana gönderdiği bir epostayı yeni gördüm ve İstanbul Esnaf Hastanesi’nin güzel binasıyla tanıştım. Arkitekt dergisinde yayımlanan fotoğrafları siyah-beyaz haliyle bile bu kadar güzelken yapıldığı yıllardaki halini merak ediyor insan. Mimar Güven Çimen’den aktarıyorum: “İstanbul’daki en sevdiğim Le Corbusier tarzı binalardan, şu an İstanbul Üniversitesi

Devamı »
Gümüşsuyu

Ankara Palas

Asıl meşhur Ankara Palas malum Ankara’da. Bu, İstanbul-Gümüşsuyu’nun meşhuru. 1943 yılından beri de alt katında Ayaspaşa Rus Lokantası‘nı bulunduran dev-köşe bina. ‘İçinde yaşayanlar’ı derlemek vakit alıyor, bu nedenle bu bina hep beklemedeydi. Ama bir şey bulmuşken yazmak istedim. Geçen bahsettim, bu hesabın en ‘özel haber’lerinden biri

Devamı »
Taksim

Şark Apartmanı

Osmanbey’de kaderine terk edilmiş güzel Şark Apartmanı bu sitede var. Bir Şark da Taksim Meydanı’nda var. 1930’ların sonundan itibaren Taksim Meydanı’ndan çekilen bütün fotoğraflarda Şark Apartmanı görülüyor.  Mimarını bulamadım.  Apartman, kavimli cephesiyle hem Gezi Parkı’nı, hem bütün açıklığıyla Taksim Meydanı’nı hem de AKM ve The

Devamı »
Taksim

Hügnen -Kışlık- Evi

Hügnen -kışlık- Evi, nam-ı diğer “AKM’nin önündeki/yerindeki sarmaşıklı ev”. Hügnen kim? Asıl adı Edouard Huguenin. Haydarpaşa Garı’nın ilk umum müdürü. Refik Halid Karay’ın hakkında yazdıklarına göre çok enteresan bir kişilik. Aslen İsviçreli bir Alman. Hügnen’in Taksim’deki evi kışlık.  Yazlık evi -çok yıpranmış da olsa- hâlâ Bostancı’da. 1856 doğumlu

Devamı »
İstiklal Caddesi

Botter Apartmanı

kapsul.com.tr benim çok sevdiğim ve yararlandığım bir oluşum. “Türkiye ve dünya gündemini senin için takip edip özetler, her gün aynı saatte sana ulaştırır” diyorlar sitede kendilerini tarif ederken; iyi de bir özet. Abone oluyorsunuz, size sizin seçtiğiniz saat aralığında haberler geliyor. Sitenin Genel Yayın Yönetmeni

Devamı »
Tomtom

Belvü Apartmanı

En iyi tarihi bina hangisidir; tabii ki kapısının yanında hakkında bilgi tabelası bulunan!:) Bu binada da kısa bir özet var. Gerçi Belvü Apartmanı artık tarihi değil ama bu, oradaki tarihi yok etmiyor. Anlatayım. Bir kere Belvü (Belle vue), “güzel manzara” demek; bu sitede çok güzel

Devamı »
Büyükada'nın Yaşlanmayan Modernleri
Hasan Çalışlar Arşivi

Çok sevdiğim mimar Hasan Çalışlar’ın, Instagram’da oluşturduğu ve “Büyükada’nın Yaşlanmayan Modernleri” adını verdiği arşivine, bundan sonra sitenin bu bölümünden ulaşabileceksiniz.