Uğur / Teodoridis Apartmanı

Uğur Apartmanı, Şişli’de önünden sıkça geçtiğim bir bina. Zafer Sokak’taki birçok binayı bayağı severim ben zaten. Uğur da görkemlidir. -Tarifte yanılmıyorsam- eklektik, art nouveau cephe dikkat çeker. 

Bir de şanslı, mimarı belli olan binalardan. Karşıdan bakıldığında sağ köşesinde Osmanlıca ve Fransızca bir metinle “A. Mavpodoglou Architecte” yazar.

Pek çok Apostol Mavrodoğlu binasını biliyorum; bir hafta sırayla yazayım diyordum. Ama dün bambaşka bir okuma yaparken karşılaştığım bir bilgiyle bayağı heyecanlandım (benim heyecanlar böyle!). Hemen yazmak istedim.

BANA YİNE TEVAFUK

Mimar.ist Dergisi’nin eski sayılarından birinde (2005 yılı, 17’nci sayı, sf 57) “İstanbul’un Rum Mimarları ve Eserleri” başlıklı bir yazı okuyordum. 

Yunanca’dan Tanas Zarangalis’in çevirdiği yazıyı Savvas Tsilenis yazmıştı. İnternette bakındım; kendisi mimar ve mimarlık tarihi üzerine çalışan biri; babası, dedesi mimarlık-mimar kalfalığı yapmış insanlar. Tsilenis, yazıya şöyle başlıyordu: “1951 yılında İstanbul’un Avrupa yakasında doğdum. Teodoridis Apartmanı’nda 25 yaşıma kadar yaşadım. Ev 1923’te 5 katlı, eklektik tarzında inşa edilmiş bir binaydı. 1919-1922 yılları arasında Rum mimar A. Mavrodoğlu tarafından inşa edilen apartman, Pangaltı semtinde Harbiye yakınlarında bulunmaktadır”.

TEODORİDİS APARTMANI’NI KAYDETMEK

İlk satırlarda, “Ben o apartman ismini görsem hayatta unutmazdım” diye düşünürken birkaç paragraf sonra şunu okudum: “Apartmanın Yunanca adı 1970’lerde Dimitri Teodoridis’in son mirasçısı da dairesini sattıktan sonra değişmiş ve ‘Uğur Apartman’ adını almıştı”.

Biliyorum size aynı heyecanı vermeyecek ama Şişli Zafer Sokak’taki o Uğur Apartmanı’nın 1970’lere kadarki isminin Teodoridis Apartmanı olduğunu bilmek, köküne ulaşmak, bunu bağlamında kaydetmek benim için öyle mühim ki! “Biraz” sevindim! 

Eminim yaşayanlar bile bu bilgiye haiz değildir.

‘CEPHEDE DEĞİŞİKLİKLER’

Bay Savvas, yazıda Rum mimarların “anonimleştirilmesinden”, imzalarının silinmesinden, adlarının anılmamasından ve bunun yapılamadığı binalardan da bahsediyor.

Annuaire Oriental kayıtlarına göre 1922-1928 yılları arasında Feriköy’de Kurtuluş (o dönem Tatavla) Caddesi 25 numarada faaliyet gösteren Apostol Mavrodoğlu, kendini silinmekten nispeten korumuş mimarlardan…

Savvas Tsilenis’in yazısından Uğur eski ismiyle Teodoridis Apartmanı’na dair şu gözlemlerini de paylaşayım: 

“Tüm katların aynı şekilde düzenlenmiş salonlarının dış tarafındaki çıkmaların alçıdan yapılmış çelenk motifli süslemelerini hâlâ anımsamaktayım. Cephenin tam ortasında demir parmaklıklı kapı, sağında ise mimarın adını ve inşa tarihini Fransızca ve Osmanlıca yazan bir levha bulunuyordu. -2005 / Mayıs ayı içindeki ziyaretimde levhanın tekrar temizlendiğini gördüm.- Daha önceki ziyaretlerimde cephe tamamen aynı dururken, son gelişimde bazı mimari unsurların değiştirildiğini gördüm. Renovasyon çabaları kapsamında yalnız cephenin görünüşü basitleştirilmekle kalınmamış, cephe, levhayı görünmez hale getiren bir boyayla da boyatılmıştır. Bel-epok dönemine ait sanatsal ağırlığı fazla süslemelerin bakımı belki de gereğinden fazla masraflara yol açmaktaydı.”

BU YAZIYI PAYLAŞIN:

WhatsApp
Email
Twitter
LinkedIn
Telegram
Facebook

YORUMLAR

6 Yorumlar
  • Selim Gomec
    Tarih: 10:43h, 11 Temmuz Yanıtla

    Bu şahane yapının her penceresine ayrı tasarım uygulamak ne kadar büyük kötülük. Bir ortak yönetim, bir ortak akıl yok mu ? Pimapen yapmak yazık değil mi ?

  • Yorgo Teodoridis
    Tarih: 10:59h, 29 Temmuz Yanıtla

    Çok güzel bir bilgi içeriği buruk olsa da.

    • Nilay Örnek
      Tarih: 12:38h, 29 Temmuz Yanıtla

      Sizin Apartmanmış gibi… Teodoridis soyadı yaygın mı bilmem ama…

  • Caroline
    Tarih: 14:11h, 28 Mayıs Yanıtla

    hatta bazı komşuların pimapen yerleştirmesi nedeniyle bina, tarihi yapılara tanınan tescil vergisi muafiyet hakkını kaybetmiştir.

  • Neşe önder
    Tarih: 22:32h, 06 Mayıs Yanıtla

    Bu apartman karşısında Manuel Apartmanı var çok güzel ve büyük bir bina onunla ilgili bilgi var mı?

    • Nilay Örnek
      Tarih: 15:29h, 13 Mayıs Yanıtla

      Karşısında mı yanında mı? Vardır bilgi belki de ben araştırmadım galiba. Varsa burada vardır, kendime özel bilgi saklamıyorum yazıyorum, burada yoksa bende yok

Bir yorum yazın

DİĞERLERİ

Adalar

Büyükada Rum Yetimhanesi – II

Bu yazıyı Büyükada Rum Yetimhanesi -1 ile okuyun lütfen Ben savaş tarihi sevmem, şehir hayatı-tarihi severim:) Bence bu da çok şey söyler. Ve insan sık sık şöyle der: “Ya olsaydı nasıl olurdu, ya olmasaydı nasıl olurdu…” O durumlardan biri… Bambaşka bir tahayyül.  ORIENT EKSPRES İLE

Devamı »
Harbiye

Maksud Şahbaz Evi

Lütfen hemen ne bulduğuma, şu fotoğraflara bakar mısınız? (Biri sarı renkli, diğeri siyah beyaz en eski olduğu belli olanlar. 1905 tarihliler) 1905 yılında kocaman görünen bu yapı şimdi etrafındaki koca binalar arasında mini minnacık ama yine de bir mücevher gibi parlıyor. Gecenin bir körü bu

Devamı »
Cevizlik

Bakırköy’de girişini M. Tezmen’in resimlediği bir apartman

Haziran ayında restorasyon uzmanı, yüksek mimar bir beyfendi, Engin Aktürk, Bakırköy’de kentsel dönüşüme giren bu binadan fotoğrafı Twitter’da benimle ve belediyeyle paylaşıp “Resmi koruyamaz mıyız?” diye sormuş. Ben mesajı o dönem görmeyip dün bir yorum üzerine fark ettiğim için önce heyecanlandım. M. Tezmen imzalı, belli

Devamı »
Moda

Ferit Tek Evi (Antipa Köşkü)

Manzarası, güzel binaları, çay bahçeleriyle Moda’nın en güzel sokaklarından biri; eski adıyla Devriye, uzun yıllardır Ferit Tek Sokak. Peki Ferit Tek kim? En kısa tanımıyla, siyasetçi, diplomat, yazar; Türkiye Cumhuriyeti’nin ilk İç işleri Bakanı. Paris, Londra, Varşova ve Tokyo’da büyükelçilik yapmış biri. Benim için eşi Müfide

Devamı »
Talimhane

Şen (Ses) Apartmanı

Salt Araştırma’nın hepimize açık arşivlerine geçtiğimiz günlerde bir yenisi daha eklendi;  Londra’da fotoğrafçılık da okuyan ressam Eleonora Arhelaou’nun (1937-2021) 1970’li yıllardan 1998’e kadar Beyoğlu, Tarlabaşı, Tepebaşı, Karaköy, Balat, Edirnekapı, Gedikpaşa, Heybeliada, Kurtuluş ve Talimhane semtlerindeki Rum mirasının izini süren fotoğrafları… Fotoğrafları anlamak için -bence- İstanbul’u

Devamı »
Şişhane

Frej Apartmanı (İstanbul Galata Üniversitesi)

“Batmakta olan dünyada” vaktimi bir bina araştırıp yazmaya ayıracaksam, o vakti şöhretsiz bir binaya ayırmayı tercih ederim aslında. Frej de malum pek bir şöhretli. Ancak İstanbul’da A. D. Yenudunia ve C. P. Kyriakides işbirliğiyle yapılmış görkemli yapılardan söz etmeye başlamışsak, Şişhane Meydanı’ndaki Frej Apartmanı’nı konu

Devamı »
Ziyapaşa

Özbek Özler Evi

Adana’da az da olsa sıkı arkadaşlarımız var; orada sırtımız yere gelmez (en azından ben böyle hissederim). Dedim ki, Kazım Apa ve Mutlu Doğru “Adana’da şu şu Ertuğrul Arf yapılarından bildikleriniz var mı?” Kazım, “Özbek Özler Evi duruyor” dedi, Mutlu ise hemen Özbek Bey’in oğluna sormuş

Devamı »
Büyükada'nın Yaşlanmayan Modernleri
Hasan Çalışlar Arşivi

Çok sevdiğim mimar Hasan Çalışlar’ın, Instagram’da oluşturduğu ve “Büyükada’nın Yaşlanmayan Modernleri” adını verdiği arşivine, bundan sonra sitenin bu bölümünden ulaşabileceksiniz.