Uğur / Teodoridis Apartmanı

Uğur Apartmanı, Şişli’de önünden sıkça geçtiğim bir bina. Zafer Sokak’taki birçok binayı bayağı severim ben zaten. Uğur da görkemlidir. -Tarifte yanılmıyorsam- eklektik, art nouveau cephe dikkat çeker. 

Bir de şanslı, mimarı belli olan binalardan. Karşıdan bakıldığında sağ köşesinde Osmanlıca ve Fransızca bir metinle “A. Mavpodoglou Architecte” yazar.

Pek çok Apostol Mavrodoğlu binasını biliyorum; bir hafta sırayla yazayım diyordum. Ama dün bambaşka bir okuma yaparken karşılaştığım bir bilgiyle bayağı heyecanlandım (benim heyecanlar böyle!). Hemen yazmak istedim.

BANA YİNE TEVAFUK

Mimar.ist Dergisi’nin eski sayılarından birinde (2005 yılı, 17’nci sayı, sf 57) “İstanbul’un Rum Mimarları ve Eserleri” başlıklı bir yazı okuyordum. 

Yunanca’dan Tanas Zarangalis’in çevirdiği yazıyı Savvas Tsilenis yazmıştı. İnternette bakındım; kendisi mimar ve mimarlık tarihi üzerine çalışan biri; babası, dedesi mimarlık-mimar kalfalığı yapmış insanlar. Tsilenis, yazıya şöyle başlıyordu: “1951 yılında İstanbul’un Avrupa yakasında doğdum. Teodoridis Apartmanı’nda 25 yaşıma kadar yaşadım. Ev 1923’te 5 katlı, eklektik tarzında inşa edilmiş bir binaydı. 1919-1922 yılları arasında Rum mimar A. Mavrodoğlu tarafından inşa edilen apartman, Pangaltı semtinde Harbiye yakınlarında bulunmaktadır”.

TEODORİDİS APARTMANI’NI KAYDETMEK

İlk satırlarda, “Ben o apartman ismini görsem hayatta unutmazdım” diye düşünürken birkaç paragraf sonra şunu okudum: “Apartmanın Yunanca adı 1970’lerde Dimitri Teodoridis’in son mirasçısı da dairesini sattıktan sonra değişmiş ve ‘Uğur Apartman’ adını almıştı”.

Biliyorum size aynı heyecanı vermeyecek ama Şişli Zafer Sokak’taki o Uğur Apartmanı’nın 1970’lere kadarki isminin Teodoridis Apartmanı olduğunu bilmek, köküne ulaşmak, bunu bağlamında kaydetmek benim için öyle mühim ki! “Biraz” sevindim! 

Eminim yaşayanlar bile bu bilgiye haiz değildir.

‘CEPHEDE DEĞİŞİKLİKLER’

Bay Savvas, yazıda Rum mimarların “anonimleştirilmesinden”, imzalarının silinmesinden, adlarının anılmamasından ve bunun yapılamadığı binalardan da bahsediyor.

Annuaire Oriental kayıtlarına göre 1922-1928 yılları arasında Feriköy’de Kurtuluş (o dönem Tatavla) Caddesi 25 numarada faaliyet gösteren Apostol Mavrodoğlu, kendini silinmekten nispeten korumuş mimarlardan…

Savvas Tsilenis’in yazısından Uğur eski ismiyle Teodoridis Apartmanı’na dair şu gözlemlerini de paylaşayım: 

“Tüm katların aynı şekilde düzenlenmiş salonlarının dış tarafındaki çıkmaların alçıdan yapılmış çelenk motifli süslemelerini hâlâ anımsamaktayım. Cephenin tam ortasında demir parmaklıklı kapı, sağında ise mimarın adını ve inşa tarihini Fransızca ve Osmanlıca yazan bir levha bulunuyordu. -2005 / Mayıs ayı içindeki ziyaretimde levhanın tekrar temizlendiğini gördüm.- Daha önceki ziyaretlerimde cephe tamamen aynı dururken, son gelişimde bazı mimari unsurların değiştirildiğini gördüm. Renovasyon çabaları kapsamında yalnız cephenin görünüşü basitleştirilmekle kalınmamış, cephe, levhayı görünmez hale getiren bir boyayla da boyatılmıştır. Bel-epok dönemine ait sanatsal ağırlığı fazla süslemelerin bakımı belki de gereğinden fazla masraflara yol açmaktaydı.”

BU YAZIYI PAYLAŞIN:

WhatsApp
Email
Twitter
LinkedIn
Telegram
Facebook

YORUMLAR

3 Yorumlar
  • Selim Gomec
    Tarih: 10:43h, 11 Temmuz Cevapla

    Bu şahane yapının her penceresine ayrı tasarım uygulamak ne kadar büyük kötülük. Bir ortak yönetim, bir ortak akıl yok mu ? Pimapen yapmak yazık değil mi ?

  • Yorgo Teodoridis
    Tarih: 10:59h, 29 Temmuz Cevapla

    Çok güzel bir bilgi içeriği buruk olsa da.

    • Nilay Örnek
      Tarih: 12:38h, 29 Temmuz Cevapla

      Sizin Apartmanmış gibi… Teodoridis soyadı yaygın mı bilmem ama…

Bir yorum yazın

DİĞERLERİ

Emirgan

Rum Patrikhane Konaklama Evi – Sabar Köşkü

Neslihan Aşıcıoğlu, pırıl pırıl bir genç hanım; gastronomi okuyor. Aynı zamanda genç bir girişimci; ev yapımı meze işine ortak, kendi zeytinyağı markaları da var. Sahaflar Derneği’nin 2021 Ekim ayının ilk günlerinde Beşiktaş’ta düzenledeği festivalde ben de ‘Sahaflarda apartman dedektifliği yapmak’ konulu bir konuşma yapıyordum. Neslihan

Devamı »
Florya

Florya Atatürk Deniz Köşkü

İçinde kabul salonu, yatak odaları, banyo ve kütüphane olan köşk, karadan 70 metre uzaklıkta deniz tabanına dikilen kazıklar üstüne inşa edilmiş; ahşap bir iskele yolla karaya bağlanmış.  Deniz Köşkü, İstanbul Belediyesi tarafından 1935 yılında, 43 gün gibi kısa bir sürede tamamlamış. 14 Ağustos’ta kullanıma açılmış.

Devamı »
Talimhane

Ayhan Apartmanı

Bu yazımızın konusu “Mış gibi yapmak” olsun. Arkitekt Dergisi’nin 1939 yılı sayılarından birindeki bilgiler şöyle (1939-05-06 (101-102)  Sayfa: 101-103 ): “Taksim’de Talimhane meydanı üzerindeki köşebaşı arsalarından biri üzerine; Mimar Seyfi Arkan’ın projesine göre yapılan bu kira evi plân tekniği itibarı ile muvaffak olmuş bir eserdir. Her katta

Devamı »
İncirli

Coca Cola Fabrikası

Vay canına sayın seyirciler; insan bir bina ya da mimarın peşinden giderken nerelere geliyor, neler öğreniyor inanamazsınız! Başlayalım. Malum; eserlerinin çoğunu Adana’da üretmiş mimar Ertuğrul Arf’ın -çoğu bugün olmayan- binalarının izini sürerken, Arf’ın, bugün Adana’da harabe halinde olduğu söylenen Coca Cola Fabrikası’nın da mimarı olduğunu

Devamı »
Gümüşsuyu

Doğan Apartmanı

“Bir başka Doğan Apartmanı, sahibi aynıydı…” Çok bilinen, bugün bile insanın içini buran bir gerçek hikâyedir. Yıl 1939, Yapı Kredi Bankası’nın kurucusu Kazım Taşkent’in oğlu Doğan, 11 yaşında, İsviçre’nin Flims Kasabası’nda Alp Dağları’ndaki bir heyelan nedeniyle hayatını kaybeder. Kazım Taşkent, olayın olduğu yere, ellerini dağlara

Devamı »
Asmalımescit

Temel (Masumlar) Apartmanı

Bir ev, villa, hele de apartman ‘içinde dönen’ senaryoların her zaman ayrı bir cazibesi var. Bir apartmanın içindeki diyaloglardan birkaç sezon aşk, gerilim, insanlık, hayat dersleri dolu bir dizi çıkarmak mümkün. Bakınız en bildiklerimizden biri, Bizimkiler. E tabii bir dizinin ismi ‘apartman’lı olunca, adından bir

Devamı »
Taksim

Ay Yıldız Apartmanı

Kristal Gazinosu, Cumhuriyet Anıtı gibi yapıların fotoğraflarında heybetiyle görülen, üzerinde dev ay yıldızıyla Ay-Yıldız Apartmanı. Meydanın batısını gösteren eski fotoğrafların çoğunda var; Taksim su depolarının hemen bitişiğinde, yuvarlatılmış köşe balkonuyla… 6 katlı ama çok daha yüksek gibi. Bina 1986’da -neden bilmem- yıkılmış. Orada pek çok Cumhuriyet

Devamı »
Büyükada'nın Yaşlanmayan Modernleri
Hasan Çalışlar Arşivi

Çok sevdiğim mimar Hasan Çalışlar’ın, Instagram’da oluşturduğu ve “Büyükada’nın Yaşlanmayan Modernleri” adını verdiği arşivine, bundan sonra sitenin bu bölümünden ulaşabileceksiniz.