Havacı Canip Orhun Evi

Ayaspaşa’da bir Mimar Kemalettin yapısı… Gümüşsuyu, Saray Arkası Sokak, No:27.

Apartmanları ve yaşayanlarıyla Gümüşsuyu’nun -hatta Ayaspaşa diyeyim- en karakteristik sokaklardan biridir Saray Arkası. Alman Konsolosluğu’nun arkasında kalan, ‘nezih’ tabir edilen sokaklardan. Komşum; bu hesapta sıkça da yer alır.

Güzel bir bina ve -nadir olur- bir yazı var; şahane: “Bu ev 1900 yılında Mehmet Vehbi Bey tarafından Mimar Kemalettin’e yaptırılmış, 1985’te damat, Em. Hv. Kur. Alb. Canip Orhun tarafından onarılmıştır.”

Mehmet Vehbi Bey kim? Emin olamadım. Mehmet Vehbi Bolak var; o dönemin siyasetçisi. Zamanlama uyuyor ama ne Canip Bey ne de mimar Kemalettin ile bağına kanıt bulabildim.

Canip Orhun ile Mehmet Vehbi aramalarımda ‘Mehmet Vehbi Karacalar’ ismine rastladım; ilişkiyi onaylayamamıştım ama ben paylaşınca Canip Bey’in kızı yazdı. Evi yaptıran Mehmet Vehbi Karacalar imiş. (Bir ev işi daha çözüldü, artık rahat uyuyabilirim:)

MİMAR KEMALETTİN

Mimar Kemalettin’in (Malum, efsane. Tanımıyorsanız bir 20 TL banknotunun arkasına bakın. Bu arada Rüstem Batum ile Nasıl Olunur’u dinlediniz mi? Olaylar ona kadar gidiyor…) 1900 yılına dair kayıtlı yapısı yok; zaten ağırlıklı 1901 ve sonrası… Ama olabilir, 1895’te eğitim için Almanya’ya gidiyor 4.5 yıl kalıyor, 1899’dan itibaren İstanbul’da. Nişantaşı’nda birkaç konak yapmış mesela. Ama bu evin kaydını ben bulamadım.

HAVACI CANİP ORHUN

1922 doğumlu, evi onartan hayırlı damat Canip Orhun, İngiltere’de eğitim almış Türk Hava Kuvvetleri’nin çeşitli kademelerinde görev yapmış bir havacı. 1960’ta kurmay albay rütbesiyle emekliye ayrılmış (rütbelerden hiç anlamam ama anladığım önemli biri, maden işiyle uğraşmışlığı da var). Cranwell Hatıraları – Bir Havacı Teğmenin Güncesi adlı kitabı da YKY’den çıkmış.

İlişkileri tam kuramamıştım ama @cascina_gallo_orsi iyi ki görmüş ve yazdı:

“Mehmet Vehbi (Karacalar) anneannemin babasıdır ve evimizi 1900 yılında o yaptırmıştır. Canip Orhun ise sevgili babacığım. Her ikisi de nur içinde yatsınlar! Paylaştığınız için teşekkür ederim.”

AVUKATLIK BÜROSUNUN TABELASI

Bu arada biri yoruma yazmıştı; avukatlık bürosu kendine evin tanıtım tabelasına uygun tabela yaptırmış, ne hoş.

Ama biliyor musunuz… Ben bu tür büro, otel, banka ya da şirketlerin internet sitelerine zorunlu bir bilgi notu konulmasını istiyorum. Hem internet sitelerinde, hem de binada bir yerde bina tarihini anlatsınlar, minnacık. 

İktidarımda böyle şeyleri zorunlu yapacağım; rahat giyinmek, dans etmek serbest!

BU YAZIYI PAYLAŞIN:

WhatsApp
Email
Twitter
LinkedIn
Telegram
Facebook

YORUMLAR

2 Yorumlar
  • Değer Çidam
    Tarih: 09:17h, 13 Şubat Yanıtla

    Daha yeni müteveffa Canip Orhun ‘un “Cranwel Hatıraları” kitabını okuduktan sonra ” 3 yıllık bir dönem anlatılıyordu” yetmediğinden internette araştırırken buldum. İlginçtir anılarında annesinin – o yılların hali işte- evini tasvir ederken beğenmediği ve kendi evini kurma hayalini cümlelerinden anlıyordum. Muradına erdiğini görmek sizin bu araştırmanın sayesinde de en azından hikayedeki kahraman hakkında mutlu sonla biten bir kitap haline getirdi benim için. Güzel bir araştırma olmuş. Teşekkürler

    • Nilay Örnek
      Tarih: 18:47h, 13 Şubat Yanıtla

      teşekkürler

Bir yorum yazın

DİĞERLERİ

Asmalımescit

Casa Foscolo (Çubuklu Han)

Yine elden ele, isimden isme geçmiş bir bina ile karşınızdayım… Goad haritalarında “Apparts Foscolo” adıyla geçiyor, Pervititch haritalarında “Holstein Han”, en son “Çubukçu Han” idi ve şimdi bir otel olarak hizmet verecek ve ismi Casa Foscolo. Bir süredir hummalı çalışmalar ve tadilat altında idi, her

Devamı »
Cihangir

Şark Ekspres Apartmanı

İsmiyle olsun, kapısındaki SE’nin yazılışı ve altındaki gemi / vapur imgesi ile olsun, yıldırım şeklindeki kapı tutamakları şimşek ⚡️, dönüşlü merdivenleri ve hatta kapının yan tarafında duvara özenle yerleştirilmiş çapası ile olsun gemi gibi apartman: Şark Ekspres Apartmanı.  Cihangir’de Akarsu Yokuşu’nda… Bu kadar bariz kendini ortaya koyan bir dev,

Devamı »
Fındıklı

Eski Akbank Genel Müdürlük Binası

KASIM 2023: Binanın son haline dair bir güncellemeyi buradan okuyabilirsiniz. Meclis-i Mebusan Caddesi üzerinde mimar Sedad Hakkı Eldem tarafından tasarlanan, -eski- Akbank Genel Müdürlük Binası… Sonradan Aksigorta Genel Müdürlüğü olarak da kullanılan bina, 20. yüzyılın simge modern yapılarından biri sayılıyor. Peki şimdi için tamamen boşaltılan,

Devamı »
Maçka

Maçka İnönü Evi

Sürekli “Ne olur bana yazın, paylaşın” diyorum ama pek olmuyor. Böylesi oldu mu, ba-yı-lı-yo-rum. Podcastlerimin de dinleyicisi olan Cansu Doğusal bana şöyle bir mesaj atmış: “(…) Mimarim ve haliyle bu sayfayla çok ilgileniyorum. Çalıştığım yer olan Yoo Mimarlık da Maçka’da mimar Rüknettin Güney (ben mimarın

Devamı »
Nişantaşı

Güzel Apartmanı

Özellikle Valikonağı’na bakan cephesine “Eskiden ne güzelmiş” diyerek baktığım bir apartman, yıllardır boş, Nişantaşı Anadolu Lisesi’nin yanında-karşısında. Fotoğraflarımı çektim ve -iyi ki- ziline baktım. Tanıdık bir isim; çok beğendiğim moda tasarımcısı Hatice Gökçe.  Ona yazdım, “Bana yazar mısınız o apartmanı?” dedim ve şahane bir metin

Devamı »
Laleli

Tayyare Apartmanları

Mehmet Bey’den okuyalım: “Tayyare Apartmanları mimarlık tarihimiz için birçok açıdan önemli: 20 TL’nin arka yüzünde portresi de olan Mimar Kemalettin’in bu eseri, İstanbul’un ilk betonarme yapılarından. Suriçi’nin de ilk apartmanlarından.  İstanbul’da yapılan ilk #site olduğu da rahatlıkla iddia edilebilir. Ülkemizde, Batı Avrupa’daki sosyal konutlar model

Devamı »
Harbiye

Elyaflı Çimento A.Ş (Karamancı Holding)

Bu hesap ve sitenin dikkatli okuyucuları şu iddiamı sıkça yinelediğimi fark eder; “İyi mimarlık hissedilir”. Bazen bir binaya daireye girdiğinde hemen hissediyorsun ve şöyle garip bir cümle aklından geçiyor: “Bunu bir mimar yapmış”. İstanbul Harbiye’de, Cumhuriyet Caddesi üzerinde bir bina var. İçinde benlik bir şey

Devamı »
Büyükada'nın Yaşlanmayan Modernleri
Hasan Çalışlar Arşivi

Çok sevdiğim mimar Hasan Çalışlar’ın, Instagram’da oluşturduğu ve “Büyükada’nın Yaşlanmayan Modernleri” adını verdiği arşivine, bundan sonra sitenin bu bölümünden ulaşabileceksiniz.