Nine Apartmanı

Açık Radyo’da, adını Reşat Ekrem Koçu’nun İstanbul Ansiklopedisi’nden alan, ona göndermeler yapan şahane bir program var.

Programı hazırlayan Cem (Erciyes) ile Kansu (Şarman), beni bu site, bu oluşum vesilesiyle programa davet ettiklerinde (buyrun yayın burada) ben de onlara sürpriz yapıp, Reşat Ekrem Koçu’nun yıllarca birlikte çalıştığı, çok sevdiği Sabiha Rüştü Bozcalı’nın evlerinin izini sürmeye karar verdim.

Önceki metinlerde ayrıntılı bilgiler de var; 11 ciltlik ansiklopedide Koçu’nun ‘hemşirem’ dediği Bozcalı’nın 901 çizimi var. Bu arada Milliyet Gazetesi, çizeri Sabiha Hanım ile Koçu’yu bir araya getirmek istediğinde ilk, Reşat ekrem Bey “Olmaz” diyor, “Ben kadınla çalışamam”….

Ama sonra onunla çalışmaktan asla vazgeçemiyor…

Koçu, “Keşke daha çok ödeme yapabilsem de, Sabiha Bozcalı’dan daha çok çizim isteyebilsem” gibi ifadeler kullanıyor. 

1950’lerde, illüstrasyondan çatır çatır telif alan bir kadın; rocks! 

Taha Toros arşivinden, Milliyet’te yayımlanan bir fotoğraf var, çok seviyorum. Koçu, Sabiha Hanım’a çizimleri tarif ederken… Öyle bazen ayrıntıları incelikleriyle anlatırmış.

İYİ Kİ MEKTUPLAR VAR

Neyse biz binalarımıza dönelim

Yurtdışında yaşayan Alinur Bozcalı’nın kızkardeşine yazdığı, bugüne ulaşan mektup ve zarflar sayesinde Sabiha Hanım’ın izini sürebiliyorum.

İki kardeşin ilişkisi çok güzel. Mektupların saklanması ve bugüne gelmesi de öyle…

Sabiha Rüştü Bozcalı, Kireçburnu’ndaki meşhur Memduh Paşa Yalısı ve Beyoğlu’ndaki Efi Apartmanı‘nın (önceki metinlere bakınız) ardından 1966’da, Gümüşsuyu’ndaki Bosfor Apartmanı‘nın zemin katında oturuyor. (Bospor’a da bunu koymak lazım)

‘DESEN’İ SEVMİŞ SABİHA HANIM

1967’den 1980’lerin ilk yıllarına kadar Teşvikiye Şakaik Sokak’taki Desen Apartmanı’nda yaşıyor Sabiha Hanım. 

Mektuplardan anladığım, dairesini, apartmanın yerini, ismini -muhtemelen sanatıyla ilişkili bulduğu için- pek seviyor. Gittim, Desen Apartmanı yıkılmış; yerinde yeni bir bina var.

Zaten orada Akyol art Center adlı bir galeri de varmış, son duyuruları kentsel dönüşüm nedeniyle yıkılan binalarındaki son sergileri… Apartmanın yıkılmadan önceki numarası 17 olmuş.

AYNI DAİREDE YİNE BİR İLLÜSTRATÖR!

Sabiha Hanım, Muradiye Bayırı Sokak, Nine Apartmanı’na sanırım 1984’te taşınıyor (Ya da belki bir iki yıl öncedir, daha fazla değil). 

Sokağa ismini veren ‘bayır’ nedeniyle zorluk yaşamış, abisine mektup gönderemediği, kışı zor geçirdiği zamanlar olmuş. Abisi bir süre otelde kalmasını bile öneriyor. 95 yaşında hayata veda eden Sabiha Hanım, oradayken 80’lerinde bir de…

Apartman numarası bayağı farklı da olsa Nine’yi buldum, çok yeni görünmesine şaşırdım. İsim benzerliği değilse, bugün de apartmanda, hatta aynı dairede (!) çok beğendiğim bir illüstratör oturuyor, tesadüf!

Binaların peşinde Sabiha Rüştü Bozcalı’yı anmaktan çok memnunum.

* Görseller: Salt Arşiv, Taha Toros Arşivi ve ben.

BU YAZIYI PAYLAŞIN:

Share on whatsapp
WhatsApp
Share on email
Email
Share on twitter
Twitter
Share on linkedin
LinkedIn
Share on telegram
Telegram
Share on facebook
Facebook

YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış.

Bir yorum yazın

DİĞERLERİ

Karaköy

Tahir Han

Şu hesap daha bebekken, benim hikâyesini aradığım binalar hakkında araştırma yapıp bulduklarını bana gönderen isimlerden biridir mimar Serkan Yetgin. Birkaç yazı da yazdı, sonra beni unuttu:) Yıllardır önünden geçerken, her seferinde ‘Mimar Vedad’ imzasını görüntüleyip “Eve gidince araştırayım” dediğim Tahin Han’ı yazmış! E-postamda görünce pek

Devamı »
Kurtuluş

Bozlu Art Project Mongeri Binası

Daha önce burada birkaç metinde, özellikle de, güzel bahçesiyle Güzel Bahçe Sokak’a adını veren Mongeri Evi bahsinde, mimar Giulio Mongeri‘ye heyecanlı ilgimi yansıtmıştım. Mongeri, benim için hem işini çok iyi ve özenli yapan hem de sanat ve hobilerle donanmış bir keyif insanının vücut bulmuş hali gibi…

Devamı »
İncirli

Coca Cola Fabrikası

Vay canına sayın seyirciler; insan bir bina ya da mimarın peşinden giderken nerelere geliyor, neler öğreniyor inanamazsınız! Başlayalım. Malum; eserlerinin çoğunu Adana’da üretmiş mimar Ertuğrul Arf’ın -çoğu bugün olmayan- binalarının izini sürerken, Arf’ın, bugün Adana’da harabe halinde olduğu söylenen Coca Cola Fabrikası’nın da mimarı olduğunu

Devamı »
Yeşilköy

Deniz Park Apartmanı & Deniz Park Otel

Ne yapılış yılını ne de mimarını bulabilmiştim ama Instagram, yorumlar, okuyucu katkısı şahane!  Yeşilköy’deki ilginç binalardan biri diye düşünüp paylaştım, girişi, geniş, bahçesi hoşuma gitti. Ve ismi… Deniz Park yıllar yıllar evvel İstanbul’un, en popüler otellerinden biriymiş. 1957’de büyük bir yangınla kül olmuş; hatta yangın

Devamı »
Gümüşsuyu

Tüten Apartmanı

Mimarı Adil Denkdaş. 1936 tarihli Arkitekt Dergisi sayesinde, yapıldığı dönemdeki hali hakkında pek çok bilgi mevcut. Dergide ismi yok, sadece ‘Kira Evi’ olarak anılıyor. ‘Kira Evi’nin anlamını dergiyi okudukça anladım. Apartmanlaşmanın yeni yeni başladığı dönemde arazi sahiplerinin, eski tek katlı -çoğunlukla ahşap- evleri yerine apartman

Devamı »
Taksim

Cumhuriyet Apartmanı

Çok düşünüyorum; “O apartman neler gördü acaba?”  Görmüş geçirmiş apartmanlardan biri, Taksim’de Cumhuriyet Caddesi üzerindeki Cumhuriyet Apartmanı. Şirin Devrim’in Şakir Paşa Ailesi adlı kitabını okuduğumdan beri merak ettiklerimden. Zamanında “Taksim Bahçesi”, şimdi Gezi Parkı manzaralı. Şirin Devrim’in annesi Fahrelnissa, o dönem İzzet Melih Devrim ile evli.

Devamı »
Moda

Marmara Apartmanı

Bu sitede kimi zaman mimarları, kimi zaman da yaşayanlarıyla renklenen bir takım bina hikâyeleri paylaşsam da, her daim bir görsel şölen vaat ettiğim söylenemez:) Ancak Gözde Kumru sağolsun bu apartman fotoğraflarına bakmaya doyamıyorum, Emin Halid Onat ile Ercüment Kalmık için de bundan aşağısı olmamalıydı zaten.

Devamı »