Tomsu Evi (Leman Apartmanı)

Konuk yazarım, gazeteci Melike Karakartal, şu hesabın neredeyse ilk günlerinde verdiği sözü sonunda tuttu ve Tomsu Evi’ni anlattı.

“Bir zamanlar, İstanbul’un Çiftehavuzlar semtinde, o zamanlar adı gibi yemyeşil olan bir Kadıköy sokağı, Yeşil Bahar Sokak’ta Türkiye’nin ilk iki kadın mimarından biri olan Leman Cevat Tomsu’nun “hayatının projesi” gibi gördüğü evi vardı. Her köşesinde mimarın ince zevkini yansıtan ev, Tomsu’nun 1988’deki vefatının ardından 1990’da yıkıldı, yerine Leman Apartmanı yapıldı.

‘YEĞENLERİNE SICAK BİR YUVA’

“Prof. Dr. Neslihan T. Dostoğlu ve Prof. Dr. Özlem E. Erkarslan’ın ‘Leman Cevat Tomsu, Türk Mimarlığında Bir Öncü’ adlı kitaplarında, evin Leman Hanım’ın ‘Yaşam boyu süren büyük projesi; yeğenlerine sıcak bir yuva ve o öldükten sonra da en sevdiklerine ondan tatlı bir anı kalacak şekilde miras olduğu’ yazıyor.

Yeğenleri ABD’de yaşadığı için evin bakımsız kaldığı, zor bir kararla, evi apartmana dönüştürdükleri ifade edilmiş. Türkiye’nin ilk kadın mimarının çocuğu gibi gördüğü evi, bir kültür mirası böyle yok olmuş.

(Araya ben -Nilay- giriyorum… Normalde Melike, sonrasını kitaptan alıntılamıştı. Ancak kitaptan alındığı belirtilip tırnak içinde verilmiş olsalar da ‘akademik yayından sınırlı alınması gerekiyormuş’, bu yüzden yazı uzun da olsa kısaldı. Uzunu merak eden kitabı alacaktır.).

HER EŞYAYI ÖZENLE SEÇMİŞ

Özetle; Leman Hanım’ın 1953’te tasarladığı, 2 kat ve bir yarım bodrum kattan oluşan evin zemin katında salon, yemek odası, mutfak ve antre, üst katında ise 3 yatak, 1 sandık odası ile banyo varmış. Leman Hanım, her eşyayı özenle seçmiş, yatak örtüsünün bile çizdiği plandaki gibi olması için sabretmiş, kiminin yurtdışından gelmesini aylarca beklemiş.

Ama sonuçta; bahçesinde akraba ve öğrencilerin keyifli vakitler geçirdiği o çok özenilmiş, demir korkulukları bile çiçekler barındıran kâgir evden sadece garaj ve bugün bahçe kapısı olan eyvanın demir kapısı kalmış.

* Melike Karakartal’ın notu: Görsellerin tümü, TMMOB Mimarlar Odası Yayınları’ndan çıkmış “Mimar Leman Tomsu: Türk Mimarlığında Bir Öncü” den alınmıştır. Tomsu Evi modelleme ve restitüsyon, Tülay Erenoğlu. Dış cephe görselleri, Demir Şamnu arşivinden.

BU YAZIYI PAYLAŞIN:

WhatsApp
Email
Twitter
LinkedIn
Telegram
Facebook

YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış.

Bir yorum yazın

DİĞERLERİ

Kuzguncuk

Abdülmecid Efendi Köşkü

Abdülmecid Efendi Köşkü’nü ilk, 2017’de orada düzenlenen ‘Kapı Çalana Açılır’ adlı bir sergi vesilesiyle görmüş, neye bakacağımı şaşırmıştım. Köşke, köşkün ayrıntılarına, o mekanda daha da görkemli durmuş Patricia Piccinini başta pek çok sanatçının eserlerine… ATATÜRK’ÜN TASARLADIĞI AFET İNAN KIYAFETİ Uzun zaman sonra geçtiğimiz hafta “Mâzîden

Devamı »
İstiklal Caddesi

Kanzuk Eczanesi (Güney Palas)

Eski gazete taramayı sevenler ya da bugün hâlâ varmış, ürünlerini kullananlar “Kanzuk” markasına aşina olmalılar; Kanzuk glüten, Kanzuk pastil, Kanzuk öksürük şurubu… Çizimli, kocaman ilanlar ve Beyoğlu’nda bir adres; İstiklal Caddesi No: 253 Geçenlerde bir fotoğraf gördüm, Beyoğlu’ndaki Kanzuk Eczanesi’nin 1800’lerde çekilen cephesiydi. Gün içinde

Devamı »
İbradı

Ormana-Düğmeli Evler

Altınbeşik Mağarası, yılkı atları, 1100 yıllık anıt kestane ağacı ve doğasının yanı sıra kendine özgü mimarisi, tarihi ‘düğmeli evler’iyle de meşhur. İstanbul’da her gün ‘gidene’ üzülür, gidenin en azından kaydını tutmaya çalışır, doğaya, güzel mimari yapılara ve onlarla özdeşleşen başka bir yaşam tarzına yas tutarken,

Devamı »
Moda

Ufuk Apartmanı

@herumutortakarar’daki bir paylaşım ve insanların katkılarıyla müthiş bir kadın tanıdım, nev-i şahsına münhasır, ne kadar tanısak gizemli; iç mimar, şehir plancısı ve mobilya tasarımcısı Tülin Zanbakoğlu (ne olur hakkındaki yazıyı okuyun). Tülin Hanım’ın gizemini çözmeye çalışırken annesi ve eşiyle ilgili ölüm ilanları da ortaya çıktı…

Devamı »
Talimhane

Taş Apartmanı

Talimhane’nin en güzel, en görkemli binalarından biridir Taş Apartmanı.  Her kısa aralıkta bir güzel -ve sapasağlam- binanın yıkıldığı bölgede en kalıcı binalarından biri olduğu izlenimini de verir.  Kardeşi Burak Başcumalı ile birlikte daha önce bana, büyüdükleri Divan Apartmanı‘nı yazan Merve Başcumalı, binada oturan tanıdıkları Theodora

Devamı »
Yeşilköy

Çınar Oteli

O da mı yıkılacak!? Türkiye’de biraz efemera, eski kart-kartpostal, eski Türk filmi meraklısı, hele de İstanbul sevdalısı kim varsa ona ve onun eski görüntülerine rastlamıştır: Yeşilköy-Çınar Otel. Hem Hilton gibi modern, lüks ve havalı hem de zamanında çok sık vurgulanacağı üzere ‘yerli ve milli’. Uzun

Devamı »
Gümüşsuyu

Hamit Bey / Süzan Nyego Apartmanı

Mimar Apostol Mavrodoğlu tarafından tasarlanmış olan orijinal ismi Süzan Nyego Apartmanı; şimdi ise Hamit Bey Apartmanı. Nereden mi biliyorum; 1944 tarihli Pervititch Haritası‘ndan. O dönem ismi Gümüşsuyu Caddesi olan şimdinin İnönü Caddesi’nde, yakın zamana kadar 59, şimdinin 47 numarası olan bina.  Mimar Apostol Mavrodoğlu binalarını

Devamı »
Büyükada'nın Yaşlanmayan Modernleri
Hasan Çalışlar Arşivi

Çok sevdiğim mimar Hasan Çalışlar’ın, Instagram’da oluşturduğu ve “Büyükada’nın Yaşlanmayan Modernleri” adını verdiği arşivine, bundan sonra sitenin bu bölümünden ulaşabileceksiniz.