Cumhuriyet Apartmanı

İstanbul, Taksim, Cumhuriyet Caddesi, Yapım Yılı: ? Mimar: ?

Çok düşünüyorum; “O apartman neler gördü acaba?” 

Görmüş geçirmiş apartmanlardan biri, Taksim’de Cumhuriyet Caddesi üzerindeki Cumhuriyet Apartmanı.

Şirin Devrim’in Şakir Paşa Ailesi adlı kitabını okuduğumdan beri merak ettiklerimden.

Zamanında “Taksim Bahçesi”, şimdi Gezi Parkı manzaralı. Şirin Devrim’in annesi Fahrelnissa / Fahrünnisa Şakir Paşa Ailesi, , o dönem İzzet Melih Devrim ile evli. Ama ayrı yaşamaya başladıkları dönem. İzzet Bey, Cumhuriyet Caddesi’ndeki Cumhuriyet Apartmanı’na taşınıyor. Fahrünnisa da Gümüşsuyu’nda; yakınlar, yürüyerek 5 dakika. Şirin Devrim, 29 Ekim 1939’da çocuk daha, o günü balkondan geçit töreni izleyişlerini ve köyden yanlarına gelen çocukları anlatıyor. O kadar manidar satırlar ki, bana bayağı ilginç gelmişti. 

7+1, 2 BANYOLU DAİRELER

Bu apartman ile ilgili başka anılar da var; güncel ve eskilerden.

Misal ODTÜ Mezunlar Derneği (@Odtümist) binadaymış, onlar binayı pek seviyor gördüğüm. Instagram’da @zurcin1975 isimli kişi bana yazmış idi:

“12 sene reklam ajansımıza (Pit Stop İstanbul) nefis ev sahipliği yaptı bina. Dairelerin içi tam Fransız mimarisi. Salon salomanje kocaman bir salon, servis holü olan bir mutfak, 6-7 oda. Daire kapıları camlı. Giriş holünün yerleri kesme taş kaplama… Özleyeceğiz..” @pitstopistanbul

Apartmanın mimarını bulamadım; girişi hâlâ çok güzel. 1929 yılında yapılmış. 300 metrekare, 7+1, 2 banyolu daireler. Önüne konulan tünel girişiyle eski havası bozulmuş bence ama içine girince bir başka.

KİMLER GELDİ, KİMLER GEÇTİ BU APARTMANDAN

Apartmanın eski hikâyelerine, anılara dönersek…

Yıl 1954, Doğan Nadi, Cumhuriyet’te edebiyat söyleşileri yayımlanan genç Edebiyat Fakültesi öğrencisi Sermed Sami Uysal’ı çağırıyor. 

“Hacı Ömer ile tanıştım. Sıfırdan milyoner olan biri… Onunla bir röportaj yap… Başka milyonerleri de bul… Bir seri hazırla” diyor. Sermed Sami Uysal, elli yıl öncenin milyonerlerini buluyor. Onlarla konuşuyor. Röportajlar Cumhuriyet gazetesinde yayımlanıyor.

İşte o röportajdaki isimlerden biri Naki Erenyol.
Şark Yağ Boya Fabrikası’nın yarı hissesine ve de bir kauçuk şirketine sahip olan milyoner Erenyol’un Taksim’de bir apartmanı, Ada’da bir köşkü var.

O apartman Cumhuriyet Apartmanı.

Mimar Serkan Yetgin sağolsun bana gazete kupürleri, kitap sayfaları gönderdi. Mesut Bayrakçı’nın ‘Yazabildiklerim’ adlı kitabı da çok şey söylüyor. Ali Naki Erenyol ile gelini Nükhet’e dair İzlenimler, Asil Nadir cümleleri ilginç. Kimler gelmiş kimler geçmiş apartmandan… Girişinde heykeller, apartman görevlisinin kıyafeti. Saray gibi bir ev.

 

  • Önemli, araştırmaya değer not, “Cumhuriyet Caddesi üzerindeki Cumhuriyet Apartmanı. 1881 yılında Mimar Alexandre Vallaury tarafından inşa edilmiştir” diyor Salt Arşiv’de bir fotoğraf altında, https://archives.saltresearch.org/handle/123456789/210973 Salt Arşiv çok güvenilir bir kaynak olduğundan, “Doğrudur” diye düşündüm ama, bina Vallaury’nin yaptığı binalar arasında da görünmüyor. 

BU YAZIYI PAYLAŞIN:

WhatsApp
Email
Twitter
LinkedIn
Telegram
Facebook

YORUMLAR

4 Yorumlar
  • Nilhan Madenci Koçer
    Tarih: 01:04h, 19 Kasım Yanıtla

    Nilay hanım merhaba Dedem Mehmet Arif Madenci ile ilgili araştırma yaparken sayfanıza rastladım Cumhuriyet Apartmanında yaşamış ve orada vefat etmiş Ölüm ilanını paylaşmışsınız zaten Yeniköydeki Madenci Arif Bey yalısını yaptıran kişi de kendisi. İstediğim birçok bilgiye sayfanız sayesinde ulaştım Şahane bir iş yapmışsınız Kutluyorum Sizinle tanışmıştık ama bu yönünüzü bilmiyordum Başarılar diliyorum

    • Nilay Örnek
      Tarih: 21:46h, 21 Kasım Yanıtla

      Teşekkürler… Ve.. Nerede tanıştık?:)

  • Sevil
    Tarih: 14:56h, 23 Ağustos Yanıtla

    Merhaba, aşağıda göndermiş olduğum , 1931 tarihli Son Posta Posta Gazetesinin ilk sayfasinda Cumhuriyet Apartmanı ile ilgili küçük bir bölüm var, ilginizi çekeceğini düşünerek paylaşmak istedim.Sevgiler…
    https://www.gastearsivi.com/gazete/son_posta/1931-06-27/1

    • Nilay Örnek
      Tarih: 22:21h, 24 Ağustos Yanıtla

      ah şahane! ve demek ki sonraki sayfalarda başka binalar da var! sağolun

Bir yorum yazın

DİĞERLERİ

Şişhane

Müselles Apartmanı / Müselles Han 

‘Müselles’ kelimesinin anlamını yıllar yıllar önce Şişhane’deki bu binaya aşkımla öğrenmiştim. Müselles, üçgen demek… Ama aynı zamanda “üçlü”nün de karşılığı; üçlü ittifaklar, üç bölümden oluşan şeyler. Hatta teslis, ‘baba-oğul-kutsal ruh’ müselles! Belki üçlü aşk ya da caz müzik trio’ları için de kullanılabilir?! Neyse… Üç yıldır

Devamı »
Şişhane

Décugis Evi

Meşrutiyet Caddesi ile Tünel meydanına çıkan merdivenlerin köşesindeki bina. “Miss Pizza’nın karşısında Sushi Express’in olduğu yapı” desem…. İstanbul’u, oraları bilen bilir. Artık bir otel… Bodrumuyla birlikte 4 katlı tasarlanmış, sonradan 6 kata yükseltilmiş. Bir penceresinin kilit taşından anlıyoruz ki, yapım yılı 1895.  Levanten Décugis ailesi

Devamı »
Gümüşsuyu

Ongan Apartmanı

“Sonra seni hastaneden alıp gittiğimiz Ongan Apartmanı var”…. “Babamın evlerden sıkılma ve yer değiştirme tutkusunun bir sonucu olarak özellikle evliliğinin ilk 15 yılında İstanbul’da sürekli ev değiştiren annem, Gümüşsuyu’ndaki bu apartmanın benim hastanede doğduktan sonra girdiğim ilk ev olduğunu söyler” diyor Orhan Pamuk… ORHAN PAMUK’UN

Devamı »
Cevizlik

Bakırköylü Sanatçılar Derneği (BASAD) / Bezazyan Lisesi

Darüşşafaka öğrencileri için İş Sanat’ta düzenlenen bir yeni yıl etkinliğini gözlemleme fırsatım olmuştu. Harun Tekin sahnedeydi. Bir ara tuvalete gittim; iki kız konuşuyorlardı. – Bugüne kadar kaç ünlü gördün? – Sadece bugün; Harun Tekin. – Benim bugün üç oldu…  “Bir ekran aracı olmadan, kanlı canlı

Devamı »
Asmalımescit

S. Önay Apartmanı – 2

Ya süper oldu; bir yapının daha, -hem de sözlü tarihi de içine katarak- kaydını tutmuş oluyoruz… Bulduk! Çıkan kısmın özeti: S. Önay kim bir türlü bulamadım ama yine de mimarlarını bildiğim bina hakkında buraya birkaç satır yazdım. Sonra öğrendik ki Nuri İyem, Ferruh Başağa ve

Devamı »
Taksim

Güneş Apartmanı

Sürekli “Eski daha güzeldi” cümlesinin tekrarlanmasına ya da o hissin dillendirilmesine sıcak bakan biri değilim ama var olana bu derece ihaneti de aklım almıyor. Taksim Meydanı gibi merkezi bir yerde, apaçık ortadaki bir apartmanın eski hallerine ulaşmak o kadar zor oldu ki… 50 ve 60’lı

Devamı »
Talimhane

Ayhan Apartmanı

Bu yazımızın konusu “Mış gibi yapmak” olsun. Arkitekt Dergisi’nin 1939 yılı sayılarından birindeki bilgiler şöyle (1939-05-06 (101-102)  Sayfa: 101-103 ): “Taksim’de Talimhane meydanı üzerindeki köşebaşı arsalarından biri üzerine; Mimar Seyfi Arkan’ın projesine göre yapılan bu kira evi plân tekniği itibarı ile muvaffak olmuş bir eserdir. Her katta

Devamı »
Büyükada'nın Yaşlanmayan Modernleri
Hasan Çalışlar Arşivi

Çok sevdiğim mimar Hasan Çalışlar’ın, Instagram’da oluşturduğu ve “Büyükada’nın Yaşlanmayan Modernleri” adını verdiği arşivine, bundan sonra sitenin bu bölümünden ulaşabileceksiniz.