Haliç (Hacı Recep) Apartmanı

Daha önce Gözcü -eski adıyla Gayret- Apartmanı vesilesiyle paylaşmıştım; Son Posta Gazetesi, 1931 yılında “ekonomik buhrana rağmen parası olup apartman yaptıranları, bu binaların ‘kaça çıktığı’ bilgisi ve bazı özellikleriyle birlikte ‘ifşa ediyor'”du.

Sevmediğim bu habercilik tarzının yıllar yıllar sonra iki bilgi kırıntısına muhtaç benim gibi araştırmacılar için küçük bir hazire olduğunu söyleyebilirim. Son Posta bunu sadece birkaç sayıda yapmış, keşke daha çok olsaydı.

HER ŞEYİ DEĞİŞMİŞ DE OLSA…

gastearsivi.com‘dan ekran görüntüsünü aldığım bu binalardan biri, 2 Temmuz 1931 tarihindeki metne göre Tepebaşı Tozkoparan Caddesi’nde 1 ve 2 numaralarda varlık gösteren Hacı Recep Apartmanı. “12 daireli 84 odalı”. 1929’da biten binanın Fresco isminde bir tüccar tarafından yaklaşık 100 bin lira maliyetle yapıldığı yazılmış. Delirdim bu bilgiyi bulunca!

Tepebaşı’nda artık Tozkoparan Caddesi yok; onu da gazetelerden buldum, Lütfi Kırdar döneminde, Temmuz 1941’de Refik Saydam Caddesi adını almış. Pek çok emlak sitesi de bölgeyi Şişhane olarak tanımlıyor. Bina, Refik Saydam Caddesi ile Kuytu Sokak buluşmasında, Evliya Çelebi Mahallesi’nde.

‘Tüccar Fresko’ pek spesifik bir tanım değil; o döneme ait ‘kağıt tüccarı İzak Fresko – Isaac Fresco’ ile Fratelli Fresko – Çiçek Pazarı’nda iş yeri olan Fratelli Fresco’ya ait faturalar buldum. Bir de tabii Beyoğlu’ndaki Pinto- Fresko Pasajı, Eminönü’ndeki Aslan Fresko Han ve Büyükada’daki malikanesinden bildiğimiz bir Fresko var.

HAVLUCU HACI RECEP BULUNDU

Şimdinin Kasımpaşası, o dönem Tozkoporan’ı ağırlıklı olarak Yahudilerin yaşadığı bir yer. Yaptıran Fresko; binanın ilk ismi ‘Hacı Recep’ nereden geliyor onu ‘önce’ bulamadım. O dönemde ‘meşhurrr’ bir muhallebici Hacı Recep Bey var.

Sonra şöyle gelişmeler oldu.

Ebru Havlucu siteye bir yorum olarak şöyle yazmıştı: “Haliç Apartmanı yazınızı okudum, bahsi geçen Hacı Recep benim dedem olmalı zira 1943 gibi Yeniköy’e taşınana kadar aile burada yasamış, Havlucu Recep diye bilinirmiş. Apartmanın isminin Hacı Recep diye de anıldığını bilmiyordum. Babam, amcalarım ve halamın çoçuklukları bu evde geçmiş.”

Ebru Hanım’ın doğruyu söylediğinden emindim ve hatta bence de binanın ismi dedesinden geliyordu. Ama buna kanıtım olmadan bunu bir bilgi olarak veremezdim, kendisine bir belge olup olmadığını sorduğumda o da bulamadı.

Bu arada bir dönemin gazetelerine baktığımda “neredeyse yoktan var eden”, “çok çalışarak zengin olan” Hacı Recep’in -Havlucu Recep- öğüt dolu yazı dizilerini, makaleleri görebiliyordum. ama bağı kuramamıştım.

Ancak imdadımıza bir yardım yetişti… Sitemin daimi destekçisi, neredeyse yardımcılarımdan biri haline gelen iç mimar Didem Avincan, bana şöyle bir mesaj gönderdi: Merhaba Nilay Hanım, az önce Haliç (Hacı Recep) apartmanı için yazılan yorumlarda gördüm, Havlucu Recep ismini, apartmanla ilişkisini kurmaya yarar mı bilemedim ama paylaşayım, siz de görmüşsünüzdür belki; 1941 den bir gazetede, Tozkoparan’da başka Recep Apartmanı yoksa şayet Ebru Hanım’ın bahsettiği aynı apartmana işaret edebilir mi diye düşündüm”.

Onu da bu metne ekledim…

Yani Haliç apartmanı’nın Hacı Recep’ini de bulmuş olduk, ben de bulduğum kupürlerden birini ekliyorum:)

BALKONLARDAN BİLE TANINIR

Binanın, caddenin ismi farklı da olsa bina, kötü basım bir gazete fotoğrafıyla bile tanıdık. Cep telefonumdaki fotoğraflardan, o balkonlardan hemen buldum; bugünün Haliç Apartmanı.

Muhteşem Haliç manzarasından ve muhabbetlerimizden şüphelenerek sordum, bir dönem M. Serdar Kuzuloğlu’nun ofisi de en üst kattaymış. “Terası da ayrı efsanedir. Rivayet oydu ki İstanbul Belediye Başkanı konutu olarak yapılmış. Hatta sonraları bizim kat bir dönem Masonların buluştuğu sosyal kulüp tarzı bir yer olmuş. Sonra randevu evi karışımı bir şeyler… Efsanesi boldu” yazmış Serdar bana ve muhteşem bir fotoğrafla göndermiş; aşağıda görebilirsiniz.

Bugün binanın üzerinde kocaman ‘Malatya Eğitim Vakfı Genel Merkezi’ tabelası var. Ben bir dönem burada çeşitli şirketlerin -yeni albüm vs.- partiler düzenlediğini hatırlıyorum.

Babil isimli bir dizi burada çekilmiş.

Bu arada ana fotoğrafı (binanın uzaktan ve çok güzel göründüğü iki fotoğraf) RealtyBank isimli emlak sitesinden aldım. Maison-Dorient’deki ilandan fotoğraflar var, oradan da birkaç özellik paylaşayım:

• 6 Bölüm. Salonundan Panoramik Haliç Manzaralı
• Yüksek Tavanlı ve Ahşap Rabıta Parkeli
• Nostaljik Asansörlü 3. kat, 225m2…