Bayer Apartmanı

İstanbul Nişantaşı’ndan yolu geçen herkesin bir şekilde bileceği bir bina; Valikonağı Caddesi ile Rumeli Caddesi’nin kesişimindeki köşede, bugün Yargıcı mağazasının olduğu yerdeki görkemli Bayer Apartmanı.

Hem kapısı (o tokmaklar, o yazı… Nedir?!), hem girişi, hem içiyle görkemli bir bina Bayer. 

Mimarı, burada Konak Sineması, Divan Oteli gibi vesilelerle adını geçirdiğim Rükneddin Güney; hatta girişteki sütunda da ismi kazılı.

YERİNDE NİŞANTAŞI SARAYI VARMIŞ

Bayer ve çevresindeki birkaç apartmanın yerinde eskiden Sultan Abdülhamit’in kızı Şadiye Sultan’ın ‘Nişantaşı Sarayı’ olarak bilinen (gerçekten de bir saraymış) konağı varmış; onun yıkımından yıllar sonra bu apartman Eczacı Hüsnü Bayer tarafından, Rükneddin Güney mimarlığında yaptırılmış.

(Bu arada internette mimarın ismini sıkça iki ‘t’ ile Rüknettin Güney olarak görüyoruz ama koca mermere ‘dd’ kazınmış, yani doğrusu iki ‘d’ ile olmalı).

ECZACI HÜSNÜ BAYER

Aslen Burdurlu olan, Afyon’da eczacılığa başlayan Hüsnü Bey, Türkiye’de eczacılığın ilk ve önemli isimlerinden. 

Derman İlaç’ı 1944 yılında kurmuş, bir dönem ‘kininli Derman tabletleri’ pek meşhur. Derman ilaç laboratuvarı bir dönem Bayer Apartmanı’nda da faaliyet gösterse de apartman ilk olarak bodrum ve çekme katı hariç 5 katlı bir konut olarak yapılmış. Üzerindeki iki ek kat, 1991 yılında, Bayer, çevresindeki binalar yanında alçak kalınca çekme kat yıkılarak yaptırılmış.

SALAK MİLYONER’DE 1974’DEKİ HALİYLE

Binanın Valikonağı Caddesi’ne bakan kısmında döneminde Kontes Pastanesi ve İş Bankası varmış; 6-7 Eylül olaylarından sonra Kontes Pastanesi kapanmış, o dükkanı da İş Bankası almış. 

1974 yapımı Salak Milyoner filminde görünüyor İş Bankası ile Bayer Apartmanı. Teşvikiye Caddesi’ne bakan kısımda ise tuhafiye, çiçekçi, kuru kahveci var imiş. 1985 yılından sonra ise tek bir Yargıcı mağazası ile bütünlük sağlanmış.

Kaynak: Şişli’de Hayat


ŞİMDİLERDE MUAYENEHALERDEN MÜŞTAKİL

Girişindeki pembe mermerler nedir, öğrenirsem yazacağım. Bina görevlisine sordum “Hakkında türlü efsaneler var” dedi:) Çok güvendiğim bir jeoloğa, Dr. O. Sarkan Angı’ya sordum “Bilecik Gülümbe Gülü’ne benziyor. Ama sarı damarları ilk defa gördüm, çok ilginç” dedi. Baktım hakikaten benziyor.

Hüsnü Bayer’in kendisi gibi eczacı oğlu Nurhan Bayer, 1982 yılında, doktor arkadaşı Hasan İnsel birlikte binanın 3 dairesinde İntermed Sağlık Hizmetleri’ni kurmuş. Zamanla doktorların fazla talep göstermesiyle apartmanın tamamı muayenehane olarak doktorlara kiralanmaya başlamış.

Bu nedenle binanın en güzel fotoğrafı pazarları çekilebiliyor.

“KÖŞE DÖNEN CAMLAR BELÇİKA’DAN”

Ben bu yazıyı paylaştıktan sonra apartmanı yaptıran Hüsnü Bey’in torunu, Intermed’in kurucusu eczacı Nurhan Bey’in oğlu Kerim Bayer yazdı bana (Şahane değil mi? Torunlar olmasa ne yapardım bilmiyorum!).

Sayesinde yazıdaki birkaç maddi hatayı düzelttim, şüpheyle baktığım bazı durumlardan emin oldum.

İlginç birkaç bilgiyi de Kerim Bey’den öğrendiğim şekliyle paylaşayım:

“Pembe mermerleri babama sordum, spesifik bir şey bilmiyor ama ithal olduğunu tahmin ediyor (Apartman görevlisi de “İtalya’dan diyorlar” demişti). Binada yurtdışından getirilmiş birkaç malzeme daha var bildigimiz, örneğin köşeleri dönen çeyrek daire camlar Belçika’dan gelmiş, 1951 yılında o tip bir cam üretimi mümkün değilmiş Turkiye’de. Yanlış bilmiyorsam hâlâ da aynı camlar duruyor. Rükneddin Bey o dönem mermerleri birkaç başka inşaatında daha kullanmış, mesela Ayaspaşa’da Ongan Apartmanı’nda.

(…) Bir donem İspanya konsolosluğu da varmış iki dairede, 70’lerde. Franco hâlâ sağken protestolar olurmuş hatta ön kapıya taş atılıp kırıldığı olmuş…”

KONUT OLARAK ÖZELLİKLERİ

Bayer Apartmanı’nın mimari özelliklerine dair ayrıntılı bilgi ise İstanbul Teknik Üniversitesi’nden Funda Uz ile Nurbin Paker’in 2013’te Antalya’da yapılan docommo Türkiye  – Türkiye Mimarlığında Modernizmin Yerel Açılımları konulu panelin kitapçığından alıntıyla şöyle:

“Daireler 2 yatak odası, 1 salon, hol, banyo, yardımcı odası ve tuvaleti ile küçük bir mutfaktan oluşmaktadır. Apartmanın girişi çok geniş ve ferah tutulmuştur. Yapıldığında dairesel bir merdiven ile bir asansör bulunuyordu. (…) Dairelerin mutfakları ve ıslak hacimlerin havalandırmaları apartmanın iç avlusuna bakmaktadır ve bu avluda servis girişinden ulaşılabilen çelik konstrüksiyonlardan oluşan bir servis merdiveni bulunmaktadır. Binadaki muayenehane kurulduktan sonra yapılan ikinci asansör de bu boşluktan geçirilmiştir ve servis merdiveni iptal edilmiştir. Ana girişin hemen yanında servis girişi bulunmaktadır. Her iki girişe de hakim olan bir apartman görevlisi bölümü vardır.”

BU YAZIYI PAYLAŞIN:

WhatsApp
Email
Twitter
LinkedIn
Telegram
Facebook

YORUMLAR

4 Yorumlar
  • Belgin
    Tarih: 14:55h, 25 Ağustos Cevapla

    Bir kaç dakika önce Twitter’daki boğazda yüzme ile ilgili paylaşımınız ile keşfettim sizi, aşırı merak ettiğim özellikle İstanbul’da yaşadığım dönemlerde Cihangir civarlarında dolaşırken sürekli acaba burada kimler yaşıyor, kimler yaşamış, Nasıl yapılmış, Nasıl hikayeleri var gibi kendime sorduğum sorulara cevaplar bulabileceğim bir dizi oluyor galiba. Daha sadece bu yazıyı okudum burada çok cevaplarını merak ettiğim soruları bulamamış olsam da ( çünkü muayenehane olarak kullanılıyor) diğer yazılarda bulma ümidiyle hemen diğer yazılara uçuyorum. Kaleminize sağlık.

    • Nilay Örnek
      Tarih: 14:57h, 25 Ağustos Cevapla

      teşekkürler:) “çok cevaplarını merak ettiğim soruları bulamamış olsam da”yı anlamadım:)

  • Pingback:Ongan Apartmanı | Her Umut Ortak Arar
    Tarih: 11:20h, 27 Ağustos Cevapla

    […] Ongan, bir Rükneddin Güney yapısı. Geçen Bayer Apartmanı‘nı yazmamın ardırdan, apartmanı yaptıran Hüsnü Bey’in torunu Kerim […]

  • Pingback:Pamuk Apartmanı | Her Umut Ortak Arar
    Tarih: 14:10h, 02 Eylül Cevapla

    […] bir dönem büyük bir paşa konağının bahçesi olan arazinin kenarına inşa edilmiş. Bayer ve çevresindeki birkaç apartmanın yerine yapıldığı Sultan Abdülhamit’in kızı […]

Bir yorum yazın

DİĞERLERİ

Ulus

II. Evkaf Apartmanı – Küçük Tiyatro

İnanmazsınız Twitter, bir zamanlar insanları arkadaş da yapabiliyordu! Yiğit Ahmet Kurt, Twitter’daki merak dolu paylaşımlarıyla fark ettiğim, ardından ara ara bloguna bakar olduğum, sonra iki yazarından biri olduğu şahane kitabını  okuduğum, Ankara’ya gidince tanıştığım, beni kötü bir yemeğe ama çok güzel bir müzeye götüren arkadaşım.

Devamı »
Harbiye

Belvü Apartmanı

Binanın altındaki kuruyemişçi bunu saklamak için elinden geleni yapsa da, Art Deco sundurma, o kapı, binanın dışını süsleyen oyma güller, çiçekler… Başınızı hafif kaldırdığınız anda incelemeye koyulacağınız Belvü, Elmadağ’ın en güzel apartmanlarından biri…  Büyük şehirlerde pek çok Belvü Apartmanı, misal Ankara’da Belvü Palas var(mış). Fransızca

Devamı »
Şişhane

Angel Apartmanı (Tünel İş Hanı)

Mimar, mühendis ve şehir plancısı Aron Angel hakkında söylenecek şey çok. Burada iki farklı yazı okuyabilirsiniz; biri kendisi hakkında, diğeri doğduğu Valpreda Apartmanı. Bu sitedeki yazılar, hakkında bir okuma yapmak isteyenlere fikir versin diye; Gezi Parkı’nı, Bağdat Caddesi’ni planlayan kişiyi bilelim diye…  Ve şehir planlaması

Devamı »
Tomtom

Güler Apartmanı

Bu defa bir fotoğraftan yola çıkalım. Salih Tozan, Orhan Kemal, Muzaffer Buyrukçu, Mücap Ofluoğlu, Samim Kocagöz ve Hüsamettin Bozok… Oyuncusundan yayıncısına, romancısından gazetecisine ne kadro! 1950’ler; fotoğraflayan Ara Güler, yer Güler Apartmanı. BULUŞTURAN EVLER Ben böyle fotoğraflar görünce hemen o arkadaşlık ağlarını aklıma kazımaya çalışıyorum. Yakın

Devamı »
Kumburgaz

Rauf Alanyalı Yalısı

Alanyalı’nın Kumburgaz’daki, denize sıfır evinde pek çok ünlü Yeşilçam filmi çekilmiş. ŞARK BÜLBÜLÜ, AİLE ŞEREFİ Okuduğum haberlerden bir derleme ile anlatayım: “ŞarkBülbülü, Aile Şerefi gibi Yeşilçam filmlerine ev sahipliği yapan yalı, Büyükçekmece 2. Sulh Hukuk Satış Memurluğu tarafından 19 milyon 322 bin 50 TL’ye satışa çıkarıldı. Açık artırma ile

Devamı »
Yeşilköy

Çınar Oteli

O da mı yıkılacak!? Türkiye’de biraz efemera, eski kart-kartpostal, eski Türk filmi meraklısı, hele de İstanbul sevdalısı kim varsa ona ve onun eski görüntülerine rastlamıştır: Yeşilköy-Çınar Otel. Hem Hilton gibi modern, lüks ve havalı hem de zamanında çok sık vurgulanacağı üzere ‘yerli ve milli’. Uzun

Devamı »
Nişantaşı

Barıştıran / Demirağ Apartmanı

Demirağ Kira Evi, Maçka; balkonları da o kadar karakteristik ki, “Ben bunu kolay bulurum” dedim. Tabii ki öyle olmadı! Bulamadım. O günlerde bayramdı, ben apartman isimlerinin de fotoğraflarını çekiyorum malum, 400’ü aşkın fotoğraf arasından Nişantaşı’ndaki Barıştıran Apartmanı’nın adını seçtim. 2016 ve 2017 yıllarında fotoğraflarını çekmişim,

Devamı »
Büyükada'nın Yaşlanmayan Modernleri
Hasan Çalışlar Arşivi

Çok sevdiğim mimar Hasan Çalışlar’ın, Instagram’da oluşturduğu ve “Büyükada’nın Yaşlanmayan Modernleri” adını verdiği arşivine, bundan sonra sitenin bu bölümünden ulaşabileceksiniz.